Nhà máy lọc dầu châu Á đổi điểm nhận dầu Saudi: Tín hiệu chi phí và rủi ro hàng hải

Chuyển hướng dòng chảy dầu thô: Từ Biển Đỏ sang Địa Trung Hải

Căng thẳng an ninh tại Bab el-Mandeb đang buộc các nhà máy lọc dầu châu Á phải điều chỉnh chiến lược mua dầu thô Saudi. Theo các nguồn tin giao dịch, ít nhất hai nhà máy lọc dầu tại châu Á đã đề nghị Saudi Aramco chuyển điểm nhận dầu từ cảng Yanbu trên Biển Đỏ sang cảng Sidi Kerir ở Ai Cập, nằm bên bờ Địa Trung Hải. Động thái này nhằm tránh đi qua eo biển Bab el-Mandeb, nơi lực lượng Houthi đe dọa phong tỏa tàu chở dầu Saudi và đã thực hiện nhiều vụ tấn công kể từ cuối tháng 7.

Tuy nhiên, việc chuyển điểm nhận không đơn giản chỉ là thay đổi hành trình. Dầu thô từ Sidi Kerir phải được vận chuyển qua Địa Trung Hải, vòng qua châu Phi để đến châu Á, kéo dài thời gian và tăng chi phí nhiên liệu, bảo hiểm. Theo các nhà giao dịch, ít nhất một nhà máy lọc dầu có thể hủy toàn bộ hạn mức mua hàng tháng do chi phí vận chuyển tăng cao. Điều này cho thấy rủi ro an ninh không chỉ ảnh hưởng đến tuyến đường mà còn đe dọa tính khả thi kinh tế của các hợp đồng dài hạn.

Chiến lược ứng phó của Saudi Aramco và sự phân hóa giữa các khách hàng

Saudi Aramco đã chủ động điều chỉnh: chuyển một phần dầu từ Yanbu sang Ain Sukhna qua đường ống SUMED, sau đó bơm đến Sidi Kerir. Họ đã yêu cầu các nhà máy lọc dầu Hàn Quốc và Nhật Bản nhận dầu tháng 9 tại Sidi Kerir. Trong khi đó, hầu hết khách hàng Trung Quốc, Ấn Độ và Đài Loan vẫn được yêu cầu nhận tại Yanbu. Sự khác biệt này phản ánh mức độ chấp nhận rủi ro khác nhau và mối quan hệ đặc biệt: Houthi cho phép tàu liên quan đến Trung Quốc hoạt động an toàn tại Biển Đỏ.

Việc phân loại khách hàng theo quốc tịch có thể tạo ra lợi thế cạnh tranh không đồng đều. Các nhà máy châu Á không được ưu tiên an toàn sẽ phải đối mặt với chi phí cao hơn hoặc rủi ro bị trễ hạn. Điều này có thể thúc đẩy họ tìm kiếm nguồn cung thay thế từ các khu vực khác như Đại Tây Dương, làm thay đổi cấu trúc thương mại dầu mỏ toàn cầu.

Tác động đến chi phí vận chuyển và giá dầu

Việc chuyển hướng từ Yanbu sang Sidi Kerir làm tăng quãng đường vận chuyển khoảng 30% so với tuyến qua Biển Đỏ và kênh đào Suez. Chi phí vận chuyển tăng sẽ được phản ánh vào giá dầu giao ngay, đặc biệt là các hợp đồng giao đến châu Á. Giá dầu Brent và WTI đã phục hồi trong tuần này nhờ lo ngại nguồn cung gián đoạn, nhưng mức tăng có thể bị hạn chế bởi nhu cầu yếu và sản lượng tăng từ các khu vực khác.

Ngoài ra, chi phí bảo hiểm cho tàu chở dầu đi qua Biển Đỏ đã tăng vọt, đẩy giá cước vận tải lên cao. Các nhà máy lọc dầu châu Á phải tính thêm chi phí này vào giá thành sản phẩm, có thể dẫn đến tăng giá nhiên liệu nội địa, gây áp lực lên lạm phát. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các nước nhập khẩu dầu lớn như Ấn Độ và Nhật Bản, nơi lạm phát đang là mối quan tâm hàng đầu của ngân hàng trung ương.

Ảnh hưởng đến các đồng tiền hàng hóa và chính sách tiền tệ

Giá dầu tăng do rủi ro nguồn cung có thể hỗ trợ đồng CAD, AUD và NOK – các đồng tiền của những nước xuất khẩu năng lượng. Tuy nhiên, mức độ tác động phụ thuộc vào việc giá dầu duy trì được đà tăng hay không. Nếu chi phí vận chuyển cao khiến nhu cầu dầu giảm, giá có thể quay đầu, kìm hãm đà tăng của các đồng tiền này.

Đối với Canada, dữ liệu lạm phát tháng 7 sẽ được công bố vào lúc 19:30 hôm nay (giờ Việt Nam), dự báo tỷ lệ lạm phát hàng năm tăng lên 2.9% từ 2.8% trước đó. Nếu lạm phát tăng mạnh hơn dự kiến, Ngân hàng Trung ương Canada có thể phải giữ lãi suất cao hơn trong thời gian dài hơn, hỗ trợ đồng CAD. Ngược lại, nếu giá dầu giảm do căng thẳng hạ nhiệt, CAD có thể chịu áp lực.

Theo dõi tiếp: Diễn biến an ninh và phản ứng của thị trường

Người giao dịch cần theo dõi sát sao các diễn biến sau:

• Tình hình an ninh tại Bab el-Mandeb và các cuộc tấn công mới của Houthi vào tàu chở dầu.
• Phản ứng của Saudi Aramco: liệu họ có tiếp tục chuyển thêm khối lượng sang Sidi Kerir hay áp dụng chính sách giá mới để bù đắp chi phí vận chuyển.
• Dữ liệu tồn kho dầu thô của Mỹ và các nước tiêu thụ lớn, phản ánh mức độ thiếu hụt thực tế.
• Chỉ số giá cước vận tải dầu thô (như chỉ số Baltic Dirty Tanker) để đo lường chi phí vận chuyển thay đổi.
• Các quyết định chính sách tiền tệ từ các ngân hàng trung ương, đặc biệt là Fed, dựa trên áp lực lạm phát từ năng lượng.

Những yếu tố này sẽ quyết định xu hướng giá dầu và các đồng tiền hàng hóa trong những tuần tới.