Lợi suất trái phiếu Nhật Bản chạm đỉnh 30 năm: lạm phát và kỳ vọng BOJ thắt chặt

Lợi suất JGB 10 năm vượt đỉnh ba thập kỷ

Sáng 18/8, lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản (JGB) kỳ hạn 10 năm đã chạm mức 2,945%, cao nhất kể từ tháng 9/1996, trước khi hạ nhiệt nhẹ xuống 2,935% sau phiên đấu giá JGB kỳ hạn 5 năm thành công. Đây là lần đầu tiên sau 30 năm, lợi suất chuẩn của Nhật vượt ngưỡng 2,9%, phản ánh kỳ vọng lạm phát gia tăng và khả năng Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) sớm thắt chặt chính sách tiền tệ.

Động lực chính đến từ sự leo thang căng thẳng tại Trung Đông, đẩy giá năng lượng và hàng hóa tăng, làm dấy lên lo ngại lạm phát nhập khẩu. Bên cạnh đó, các phát biểu gần đây của giới chức BOJ ngày càng diều hâu, cùng với thông tin từ Reuters rằng hội đồng chính sách có thể xem xét tăng lãi suất nhanh hơn so với trước đây. Các nhà phân tích tại DBS dự báo BOJ sẽ nâng lãi suất vào tháng 9 và tăng tốc độ thắt chặt lên mức 0,25 điểm phần trăm mỗi 3-4 tháng, thay vì khoảng 2 lần/năm như hiện nay.

Các kỳ hạn khác cũng tăng mạnh

Không chỉ kỳ hạn 10 năm, toàn bộ đường cong lợi suất JGB đều tăng. Lợi suất kỳ hạn 2 năm, nhạy cảm nhất với kỳ vọng chính sách, đạt 1,7% - mức cao nhất từ tháng 5/1995. Trong khi đó, lợi suất kỳ hạn 20 năm và 30 năm lần lượt tăng lên 2,935% và 4,115%, phản ánh lo ngại lạm phát dài hạn. Tuy nhiên, phiên đấu giá JGB kỳ hạn 5 năm diễn ra khá suôn sẻ với nhu cầu cao nhất kể từ tháng 6/2025, nhờ mức lợi suất hấp dẫn, khiến lợi suất kỳ hạn này đảo chiều giảm nhẹ xuống 2,15%.

Sự tăng mạnh của lợi suất dài hạn cho thấy thị trường đang định giá rủi ro lạm phát cao hơn, đồng thời phản ánh kỳ vọng BOJ sẽ phải hành động quyết liệt hơn để kiểm soát giá cả. Điều này trái ngược với chính sách siêu nới lỏng kéo dài hàng thập kỷ của Nhật Bản, và có thể tạo ra làn sóng bán tháo trái phiếu trên toàn cầu nếu BOJ thực sự tăng lãi suất.

Tác động đến USD/JPY và thị trường toàn cầu

Đồng yên Nhật đã phản ứng tích cực với thông tin này, khi USD/JPY giảm nhẹ quanh mức 159,7. Nếu BOJ tăng lãi suất vào tháng 9, chênh lệch lãi suất giữa Mỹ và Nhật Bản sẽ thu hẹp, hỗ trợ đồng yên và gây áp lực lên USD/JPY. Tuy nhiên, đồng USD vẫn đang mạnh nhờ nền kinh tế Mỹ ổn định và Fed có thể giữ lãi suất cao lâu hơn. Chỉ số DXY hiện ở mức 99,66, cho thấy đồng bạc xanh vẫn giữ vững.

Đối với thị trường trái phiếu toàn cầu, việc lợi suất JGB tăng có thể khiến các nhà đầu tư Nhật Bản - vốn nắm giữ lượng lớn trái phiếu nước ngoài - chuyển hướng về thị trường nội địa, gây áp lực lên lợi suất trái phiếu Mỹ và châu Âu. Điều này có thể làm tăng chi phí vay trên toàn cầu và ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế.

Kỳ vọng và rủi ro phía trước

Thị trường sẽ theo dõi sát sao các tín hiệu từ BOJ trong các cuộc họp sắp tới, đặc biệt là khả năng tăng lãi suất vào tháng 9. Bên cạnh đó, dữ liệu lạm phát của Nhật Bản và diễn biến địa chính trị tại Trung Đông sẽ là những yếu tố quyết định. Nếu BOJ hành động quyết liệt hơn dự kiến, lợi suất JGB có thể tiếp tục tăng, kéo theo biến động mạnh trên thị trường ngoại hối và trái phiếu toàn cầu.

Nhà giao dịch nên chú ý đến bài phát biểu của các quan chức BOJ và dữ liệu CPI Nhật Bản trong những tuần tới, cũng như phản ứng của lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm - vốn có mối tương quan chặt chẽ với JGB. Sự phân kỳ trong chính sách tiền tệ giữa BOJ và Fed sẽ là chủ đề chính dẫn dắt thị trường trong ngắn hạn.