Hormuz ách tắc kéo dài: thị trường dầu đang định giá quá lạc quan?

Hormuz vẫn tắc, giá dầu giảm nhờ kỳ vọng

Bất chấp thông tin Iran và Oman tiến gần hơn tới một thỏa thuận, dữ liệu vận tải từ Bloomberg cho thấy các chuyến tàu qua eo biển Hormuz vẫn bị gián đoạn nghiêm trọng trong sáng nay. Giá dầu Brent giao dịch quanh 85 USD/thùng, giảm khoảng 20 USD so với đỉnh hôm 23/7, phản ánh thị trường đang đặt cược vào khả năng mở lại tuyến hàng hải huyết mạch này.

Tuy nhiên, sự lạc quan đó có thể là quá sớm. Ngay cả khi giao thông được nối lại, quá trình bình thường hóa có thể mất nhiều tháng. Các chỉ số căng thẳng chuỗi cung ứng toàn cầu vẫn ở gần mức cao nhất kể từ đại dịch, và sự phân hóa giữa các khu vực ngày càng lớn.

Căng thẳng chuỗi cung ứng: giảm nhẹ nhưng vẫn cao

Theo Chỉ số Căng thẳng Chuỗi cung ứng Toàn cầu của UBS, mức độ căng thẳng trung bình trong tháng 7 đã giảm 0,3 độ lệch chuẩn so với tháng 6, nhưng vẫn cao hơn 1,35 độ lệch chuẩn so với tháng 2 – thời điểm trước khi xung đột Mỹ-Iran bùng nổ. Tương tự, chỉ số trung vị giảm 0,4 độ lệch chuẩn so với đỉnh tháng 6, nhưng vẫn cao hơn 0,9 độ lệch chuẩn so với trước xung đột.

Điều này cho thấy áp lực đã dịu bớt đôi chút, nhưng vẫn ở mức rất cao. Đáng chú ý, sự phân kỳ giữa các thành phần ngày càng tăng. Dòng chảy dầu khí bằng đường biển – thước đo trực tiếp nhất của cú sốc nguồn cung từ Hormuz – vẫn bị ảnh hưởng nặng nề. Lưu lượng vận chuyển dầu khí khu vực châu Á mới chỉ hồi phục khoảng một nửa so với mức giảm sau khi eo biển đóng cửa.

Trong khi đó, khối lượng vận chuyển hàng hóa khác trên toàn cầu gần như không đổi. Thời gian giao hàng cải thiện ở châu Á (trừ Trung Quốc) nhưng xấu đi ở Mỹ. Điểm sáng duy nhất là chi phí vận tải hàng không giảm trong tháng 7, trong khi chi phí vận tải biển lại tăng ở tất cả các chỉ số chính (Baltic, Harper Petersen, Drewry, Freightos).

Tác động vòng hai: lạm phát và tiền tệ hàng hóa

Sự gián đoạn kéo dài qua Hormuz không chỉ ảnh hưởng đến giá dầu. Chi phí năng lượng và vận tải tăng cao sẽ lan tỏa vào chi phí sản xuất, làm giảm tồn kho, kéo dài thời gian giao hàng và tạo áp lực lạm phát mới. Điều này đặc biệt quan trọng với các ngân hàng trung ương đang trong quá trình kiểm soát lạm phát.

Đối với các đồng tiền hàng hóa như CAD, AUD, NOK, rủi ro này càng rõ rệt. Canada và Na Uy là những nhà xuất khẩu dầu lớn, trong khi Australia phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu năng lượng và hàng hóa. Nếu giá dầu duy trì ở mức cao do rủi ro nguồn cung, các đồng tiền này có thể được hỗ trợ. Tuy nhiên, nếu thỏa thuận đạt được và giá dầu giảm sâu, chúng có thể chịu áp lực ngược lại.

NOK, vốn nhạy cảm với giá dầu, đã phản ứng mạnh với biến động của Brent. CAD cũng chịu ảnh hưởng từ giá dầu và hoạt động kinh tế Mỹ. AUD, dù ít liên quan trực tiếp đến dầu, vẫn bị tác động qua kênh thương mại và tâm lý rủi ro toàn cầu.

Kỳ vọng giảm giá có thể bị thổi phồng

Việc giá dầu giảm 20 USD từ đỉnh cho thấy thị trường đang đặt cược lớn vào một giải pháp nhanh chóng. Nhưng dữ liệu vận tải hiện tại không ủng hộ điều đó. Ngay cả khi đạt được thỏa thuận, việc khôi phục hoàn toàn lưu thông qua Hormuz sẽ mất nhiều tháng. Các hãng vận tải biển có thể sẽ thận trọng trong việc quay lại tuyến đường này, và phí bảo hiểm rủi ro chiến tranh có thể vẫn ở mức cao.

Nếu tình trạng ách tắc kéo dài hơn dự kiến, giá dầu có thể bật tăng trở lại, gây bất ngờ cho những ai đã bán khống. Ngược lại, nếu thỏa thuận được ký kết và việc đi lại được nối lại nhanh chóng, giá có thể tiếp tục giảm. Nhưng với mức độ căng thẳng hiện tại, kịch bản giảm sâu có vẻ kém khả thi hơn.

Theo dõi tiếp điều gì?

Nhà giao dịch nên theo dõi chặt chẽ dữ liệu tồn kho dầu thô API vào ngày 12/8, cùng với các tín hiệu từ bài phát biểu của Fed Hammack và doanh số bán nhà hiện hữu của Mỹ. Ngoài ra, cập nhật về tình hình Hormuz và các cuộc đàm phán sẽ là yếu tố quyết định cho xu hướng giá dầu ngắn hạn. Sự phân kỳ giữa kỳ vọng thị trường và thực tế vận tải có thể tạo ra những biến động mạnh.