Giá dầu hạ nhiệt khi căng thẳng Hormuz dịu, nhưng rủi ro nguồn cung vẫn còn nguyên

Giá dầu mất đà tăng khi Mỹ chuyển hướng chiến lược

Kết phiên 15/08, dầu thô WTI giao tháng 9 giảm 2,02 USD (-2,43%) xuống còn 81,15 USD/thùng, trong khi xăng RBOB cũng mất 0,81%. Nguyên nhân trực tiếp đến từ việc không có báo cáo mới về các cuộc tấn công quân sự giữa Mỹ và Iran tại vùng Vịnh, cùng với thông tin chính quyền Trump đang xoay trục sang sử dụng phong tỏa hải quân để gây sức ép kinh tế thay vì các cuộc tấn công mới. Điều này khiến giới đầu tư bắt đầu gỡ bỏ phần bù rủi ro địa chính trị đã được thiết lập trước đó.

Tuy nhiên, cần nhấn mạnh rằng việc hạ nhiệt chỉ là tương đối. Eo biển Hormuz – huyết mạch vận chuyển khoảng 20% lượng dầu toàn cầu – vẫn chưa được khơi thông trở lại bình thường. Theo Energy Aspects, trung bình chỉ có 5 tàu chở dầu đi qua mỗi ngày, giảm mạnh so với mức 14 tàu/ngày sau khi Mỹ và Iran đạt được biên bản ghi nhớ vào tháng 6. Tuyên bố của phát ngôn viên quân đội Iran rằng "không tàu nào có thể đi qua Hormuz an toàn nếu không có sự cho phép của Iran" cho thấy căng thẳng vẫn âm ỉ, và rủi ro leo thang trở lại là hoàn toàn có thể.

Thị trường vật lý vẫn khan hiếm, dù giá giảm

Điều đáng chú ý là đà giảm giá diễn ra trong bối cảnh các yếu tố cơ bản vẫn đang ủng hộ xu hướng tăng. Báo cáo hàng tháng của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) công bố hôm 13/08 cho thấy thâm hụt nguồn cung dầu toàn cầu trong quý 3 sẽ tồi tệ hơn gấp đôi so với ước tính trước đó, do gián đoạn kéo dài từ cuộc chiến Mỹ-Iran. Nhu cầu dầu có thể bị ảnh hưởng bởi chiến tranh và giá cao, nhưng mức giảm không đủ bù đắp cho sự sụt giảm nguồn cung từ khu vực Trung Đông.

Bên cạnh đó, các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Nga tiếp tục là yếu tố hỗ trợ giá. Số liệu từ EA Analytics cho thấy công suất chế biến dầu thô của Nga trong tháng 7 chỉ đạt trung bình 3,51 triệu thùng/ngày, mức thấp nhất trong 24 năm. Khoảng 90% các vùng của Nga đã áp dụng một số hình thức hạn chế nhiên liệu hoặc ghi nhận vấn đề nguồn cung. Lệnh cấm xuất khẩu gần như toàn bộ xăng, dầu diesel và nhiên liệu máy bay của Nga càng làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt trên thị trường toàn cầu, đặc biệt là đối với sản phẩm chưng cất.

Tồn kho Mỹ tăng gây áp lực ngắn hạn

Một yếu tố kìm hãm đà tăng là báo cáo từ Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) công bố hôm 13/08, cho thấy tồn kho dầu thô của Mỹ tăng mạnh trong tuần trước. Điều này phần nào phản ánh nhu cầu yếu đi do giá cao và hoạt động tinh chế chậm lại. Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng mức tăng tồn kho này chỉ mang tính tạm thời, khi các nhà máy lọc dầu có thể đã giảm công suất do thiếu nguồn cung từ Hormuz.

Tác động vòng hai lên lạm phát và tiền tệ hàng hóa

Giá dầu và năng lượng vẫn là biến số quan trọng nhất đối với triển vọng lạm phát toàn cầu. Với việc Nga – nhà xuất khẩu dầu diesel lớn thứ hai thế giới – gần như dừng xuất khẩu, giá nhiên liệu tại châu Âu và châu Á có thể tiếp tục chịu áp lực tăng. Điều này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của nhiều quốc gia trong những tháng tới.

Đối với các đồng tiền hàng hóa, diễn biến giá dầu đang tạo ra sự phân hóa rõ rệt. Đồng CAD được hỗ trợ bởi giá dầu vẫn ở mức cao và dữ liệu lạm phát Canada dự kiến công bố vào thứ Hai (17/08) có thể tăng lên 2,9% so với cùng kỳ năm ngoái, từ mức 2,8% trước đó. Nếu lạm phát vượt dự báo, khả năng Ngân hàng Trung ương Canada (BoC) tiếp tục thắt chặt chính sách sẽ tăng lên, hỗ trợ CAD. Trong khi đó, đồng NOK của Na Uy – nước xuất khẩu dầu lớn ở châu Âu – cũng được hưởng lợi từ giá năng lượng cao, nhưng mức độ phụ thuộc vào giá dầu và khí đốt khiến đồng tiền này nhạy cảm hơn với biến động của thị trường năng lượng.

Theo dõi tiếp điều gì?

Trong ngắn hạn, thị trường sẽ tập trung vào ba yếu tố chính: (1) diễn biến thực tế tại Hormuz – liệu có tàu nào bị chặn hoặc bị tấn công hay không; (2) dữ liệu lạm phát Canada vào thứ Hai, có thể tạo ra biến động mạnh cho CAD; (3) các báo cáo về tình hình xuất khẩu năng lượng của Nga trong bối cảnh lệnh cấm xuất khẩu có thể được nới lỏng hay siết chặt hơn. Ngoài ra, bài phát biểu của các quan chức Fed trong tuần tới cũng sẽ ảnh hưởng đến chỉ số DXY, qua đó tác động ngược trở lại lên giá dầu và các đồng tiền hàng hóa.

Nhà giao dịch nên theo dõi sát mốc 80 USD/thùng đối với WTI – nếu giá đóng cửa dưới mức này, có thể kích hoạt làn sóng bán tháo mạnh hơn; ngược lại, nếu căng thẳng Hormuz tái bùng phát, giá có thể nhanh chóng quay lại vùng 85-90 USD. Biến động giá dầu trong những phiên tới sẽ là thước đo quan trọng cho tâm lý rủi ro trên toàn thị trường.