Warsh tại Jackson Hole: 'còn việc phải làm' nếu lạm phát không hạ – tín hiệu rõ ràng nhất về khả năng tăng lãi suất

Một bài phát biểu 'không định hướng' nhưng đầy ám chỉ

Trong bài phát biểu đầu tiên tại hội nghị Jackson Hole, Chủ tịch Fed Kevin Warsh đã đưa ra tín hiệu rõ ràng nhất về khả năng tăng lãi suất kể từ khi ông nhậm chức. Dù ông khẳng định không muốn bài phát biểu bị coi là 'định hướng tương lai' (forward guidance), thông điệp của ông lại rất cụ thể: nếu lạm phát cơ bản không hạ nhiệt 'một cách rõ ràng và đủ nhanh', Fed sẽ 'còn việc phải làm'.

Đây là sự khác biệt rõ rệt so với người tiền nhiệm Jerome Powell, người từng bị Tổng thống Trump gây sức ép phải cắt giảm lãi suất. Warsh, người được Trump bổ nhiệm vào tháng 5, dường như đang vẽ lại ranh giới: Fed sẽ không bị chi phối bởi chính trị, mà sẽ hành động dựa trên dữ liệu. Ông cũng chỉ trích mạnh mẽ việc 'chia sẻ quá nhiều' các cuộc thảo luận chính sách, cho rằng nó khiến thị trường và doanh nghiệp 'đi lạc hướng'.

Lạm phát vẫn là 'con bài' quyết định

Số liệu mới nhất cho thấy lạm phát Mỹ trong tháng 7 vẫn ở mức 3,4% so với cùng kỳ năm ngoái, cao hơn nhiều so với mục tiêu 2% của Fed. Warsh nhấn mạnh: 'Trọng tâm chính của Fed lúc này nên là giá cả'. Ông đặt ra tiêu chuẩn rõ ràng: Fed phải tự tin rằng lạm phát cơ bản đang tiến gần đến mục tiêu một cách 'rõ ràng và đủ nhanh'. Nếu không, các nhà hoạch định chính sách sẽ phải hành động.

Câu chữ này được giới phân tích đọc là tín hiệu sẵn sàng tăng lãi suất, bất chấp việc Fed đã giữ nguyên lãi suất ở mức 3,5–3,75% trong năm lần họp liên tiếp. Nguyên nhân chính khiến lạm phát dai dẳng là cuộc xung đột Mỹ - Iran đẩy giá dầu tăng vọt, kéo theo chi phí vận tải và sản xuất leo thang. Điều này khiến các nhà đầu tư trái phiếu đòi lợi suất cao hơn, làm tăng chi phí vay của chính phủ và doanh nghiệp, từ đó ảnh hưởng đến lãi suất thế chấp, vay mua ô tô và thẻ tín dụng của người dân.

Phản ứng của thị trường: đồng USD mạnh lên, vàng lao dốc

Ngay sau bài phát biểu, đồng USD đã tăng giá trên diện rộng. Chỉ số DXY tăng 0,45% lên 99,571, EUR/USD giảm 0,46% xuống 1,1598, USD/JPY tăng 0,41% lên 160,046. Vàng – vốn nhạy cảm với lãi suất thực – giảm tới 1,32% xuống 4.539,87 USD/ounce. Đây là phản ứng điển hình khi thị trường bắt đầu định giá khả năng Fed tăng lãi suất trong cuộc họp ngày 15–16/9 tới.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng Warsh cũng cảnh báo rằng những bình luận của ông không nên được coi là 'kim chỉ nam' cho các quyết định lãi suất trong tương lai. Ông đặc biệt chỉ trích việc đưa ra tín hiệu quá sớm, cho rằng nó 'hạn chế quyền tự do đưa ra quyết định đúng đắn vào thời điểm cần thiết'. Vì vậy, thị trường có thể đang đọc quá xa những gì ông nói.

Nợ công Mỹ: gánh nặng ngày càng lớn

Một điểm đáng chú ý khác trong bối cảnh hiện tại là nợ công Mỹ đã vượt mốc 40 nghìn tỷ USD, tăng gấp đôi trong một thập kỷ. Theo Ủy ban Kinh tế chung của Quốc hội, nợ này đang tăng khoảng 90.000 USD mỗi giây, tương đương 7,8 tỷ USD mỗi ngày. Chi phí lãi vay tăng cao đã thúc đẩy Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent tuyên bố sẽ mua lại nhiều nợ hơn để hạ chi phí vay, nhưng phản ứng của thị trường chỉ là nhất thời.

Nếu Fed tăng lãi suất, gánh nặng nợ công sẽ càng trở nên trầm trọng hơn, tạo ra một vòng xoáy khó thoát. Điều này giải thích vì sao Tổng thống Trump, người đã bổ nhiệm Warsh, lại kỳ vọng lãi suất giảm để giảm bớt áp lực tài khóa. Nhưng Warsh dường như đang đặt mục tiêu kiểm soát lạm phát lên trên hết, chấp nhận đánh đổi với tăng trưởng và nợ công.

Điều thị trường có thể đang đọc sai

Nhiều nhà giao dịch đã ngay lập tức đặt cược vào khả năng tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 9. Tuy nhiên, có một chi tiết quan trọng: Warsh nói rằng nếu các số liệu lạm phát mùa hè 'trông tốt hơn dự kiến' nhưng chưa cho thấy 'sự cải thiện có ý nghĩa', thì Fed sẽ 'còn việc phải làm'. Điều này không có nghĩa là Fed sẽ tăng lãi suất ngay lập tức, mà chỉ là họ sẽ không ngần ngại làm điều đó nếu cần.

Thị trường có thể đang quá tập trung vào khả năng tăng lãi suất mà bỏ qua một thông điệp quan trọng khác: Warsh muốn xóa bỏ hoàn toàn văn hóa 'forward guidance' – vốn là công cụ quen thuộc của Fed kể từ sau khủng hoảng 2008. Nếu Fed ngừng đưa ra định hướng rõ ràng, biến động thị trường có thể tăng mạnh hơn trong tương lai, vì mỗi quyết định sẽ là một 'cú sốc' bất ngờ.

Những gì cần theo dõi tiếp

Trong ngắn hạn, giới giao dịch nên chú ý đến dữ liệu lạm phát khu vực đồng euro sơ bộ tháng 8, được công bố lúc 13:45 giờ Việt Nam hôm nay, với dự báo tăng 2,2% so với cùng kỳ năm ngoái. Nếu con số này cao hơn dự kiến, đồng euro có thể phục hồi, tạo áp lực ngược lên đồng USD. Ngoài ra, cuộc họp Fed ngày 15–16/9 sẽ là sự kiện trọng tâm. Điều quan trọng không chỉ là quyết định lãi suất, mà còn là cách Warsh truyền đạt – liệu ông có giữ đúng cam kết không phát tín hiệu trước, hay sẽ có những hé lộ bất ngờ. Với một Fed đang thay đổi triết lý điều hành, sự bất định chính là điểm mấu chốt mà thị trường cần phải thích nghi.