Khí đốt châu Âu tăng tuần thứ tư: Cú sốc Hormuz kéo dài, kịch bản nào cho mùa đông?

Giá TTF tiếp tục leo thang, áp lực từ Hormuz chưa hạ nhiệt

Hợp đồng khí đốt chuẩn châu Âu tại trung tâm TTF (Hà Lan) đang hướng tới tuần tăng thứ tư liên tiếp, với mức tăng khoảng 7% chỉ riêng trong tuần này. Đà tăng được thúc đẩy bởi việc tái bùng phát xung đột Mỹ-Iran, khiến dòng chảy LNG qua eo biển Hormuz vẫn bị phong tỏa. Điều này đẩy giá TTF lên mức cao nhất kể từ tháng 1/2023, phản ánh lo ngại kéo dài về nguồn cung từ khu vực Trung Đông.

Khác với các đợt tăng giá mang tính đầu cơ ngắn hạn, đợt tăng lần này được hỗ trợ bởi yếu tố cơ bản: sự vắng mặt kéo dài của LNG Qatar – một trong những nhà cung cấp lớn nhất thế giới – do kênh vận chuyển chính bị tắc nghẽn. Kpler, công ty phân tích dữ liệu hàng hải, ước tính lượng LNG từ Qatar sang châu Âu gần như bằng không kể từ khi xung đột leo thang. Hệ quả là thị trường toàn cầu thu hẹp nguồn cung khả dụng, trong khi cả châu Âu và châu Á đều đang tích cực dự trữ cho mùa đông.

Kho dự trữ châu Âu ở mức thấp kỷ lục, rủi ro thiếu hụt hiện hữu

Điểm đáng chú ý là châu Âu đang bước vào mùa đông với lượng khí trong kho thuộc nhóm thấp nhất trong hai thập kỷ. Theo dữ liệu từ Gas Infrastructure Europe, mức tồn kho hiện tại chỉ đạt khoảng 78% công suất, thấp hơn đáng kể so với mức trung bình 90% của những năm gần đây. Nguyên nhân chính đến từ việc thiếu hụt nguồn cung LNG trong mùa hè, khiến châu Âu không thể bơm đầy kho như thường lệ.

Kịch bản xấu nhất là một mùa đông lạnh giá kéo dài, khi nhu cầu sưởi ấm tăng đột biến. Kpler cảnh báo về khả năng xảy ra 'cuộc chiến giành nhiên liệu' toàn cầu, khi các khu vực cạnh tranh trực tiếp để có được những chuyến hàng LNG sẵn có. Nếu Hormuz vẫn bị phong tỏa đến cuối năm, châu Âu sẽ phải đối mặt với nguy cơ phải sử dụng khí từ kho dự trữ sớm hơn dự kiến, làm tăng áp lực lên giá trong những tháng cao điểm.

Châu Á đẩy mạnh cạnh tranh, chênh lệch JKM-TTF nới rộng

Một yếu tố quan trọng khác là sự trỗi dậy của giá LNG châu Á. Chỉ số JKM (Japan Korea Marker) đã tăng vọt lên mức cao nhất kể từ năm 2022 trong tuần này, phản ánh nhu cầu mạnh mẽ từ các nước nhập khẩu lớn như Nhật Bản, Hàn Quốc và Trung Quốc. Sự gia tăng này làm thu hẹp khoảng cách giá giữa châu Á và châu Âu, khiến các nhà cung cấp linh hoạt có xu hướng chuyển hàng sang thị trường có giá cao hơn.

Theo chiến lược gia của ING, chênh lệch JKM-TTF đã nới rộng trở lại, làm cho việc quyết định gửi hàng đến châu Âu trở nên kém rõ ràng hơn. Điều này đồng nghĩa với việc châu Âu có thể phải trả giá cao hơn để giữ chân các chuyến hàng, đặc biệt khi mùa đông đến gần và nhu cầu sưởi ấm tăng. Cạnh tranh giữa hai khu vực sẽ ngày càng gay gắt, đặc biệt nếu LNG Qatar vẫn vắng bóng trên thị trường đến hết năm.

Tác động lan tỏa: Lạm phát và đồng tiền hàng hóa

Giá khí đốt tăng cao không chỉ ảnh hưởng đến thị trường năng lượng mà còn lan tỏa sang nền kinh tế rộng lớn hơn. Chi phí năng lượng tăng sẽ đẩy lạm phát tại châu Âu lên cao, gây áp lực lên Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) trong việc duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt. Điều này có thể hỗ trợ đồng EUR trong ngắn hạn, nhưng nếu tăng trưởng kinh tế suy yếu do chi phí năng lượng, ECB có thể phải tính đến việc nới lỏng, tạo áp lực giảm giá lên đồng tiền chung.

Đối với các đồng tiền hàng hóa như CAD, AUD và NOK, diễn biến giá năng lượng có tác động trái chiều. NOK – đồng tiền của Na Uy, một nhà xuất khẩu khí đốt lớn sang châu Âu – được hưởng lợi từ giá khí đốt tăng, khi nguồn thu xuất khẩu được cải thiện. Trong khi đó, CAD và AUD phụ thuộc nhiều hơn vào giá dầu và kim loại, vốn chịu ảnh hưởng từ tăng trưởng toàn cầu. Nếu giá khí đốt tăng làm chậm lại nền kinh tế thế giới, hai đồng tiền này có thể chịu áp lực giảm giá.

Theo dõi tiếp: Dữ liệu việc làm Canada và diễn biến Hormuz

Trong ngắn hạn, giới giao dịch cần chú ý đến dữ liệu việc làm Canada công bố lúc 19:30 giờ Việt Nam hôm nay. Dự báo tăng 15K việc làm, thấp hơn nhiều so với mức 75.1K của kỳ trước, có thể gây áp lực lên CAD nếu số liệu yếu hơn dự kiến. Tuy nhiên, yếu tố quan trọng hơn vẫn là diễn biến tại eo biển Hormuz và các tín hiệu ngoại giao từ Mỹ-Iran. Bất kỳ dấu hiệu nào về việc nối lại đàm phán hoặc mở lại kênh vận chuyển đều có thể khiến giá khí đốt giảm mạnh, trong khi tình hình leo thang hơn nữa sẽ đẩy giá lên cao hơn.

Ngoài ra, các báo cáo tồn kho khí đốt của Mỹ (EIA) công bố hàng tuần sẽ cung cấp thêm thông tin về mức độ căng thẳng của thị trường. Một mùa đông lạnh hơn bình thường có thể làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt, khiến giá TTF và JKM tiếp tục lập đỉnh mới. Nhà giao dịch nên theo dõi sát các mức giá quan trọng: TTF hiện đang giao dịch quanh vùng 45 EUR/MWh, và nếu vượt qua mức kháng cự 50 EUR/MWh, có thể mở ra một nhịp tăng mới.