Hormuz ách tắc kéo dài: khan hiếm sản phẩm tinh chế có thể đẩy dầu vượt 90 USD/thùng

Eo biển Hormuz: điểm nghẽn chưa có lối thoát

Bất chấp các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran, eo biển Hormuz vẫn chưa thể khôi phục lưu thông bình thường. Theo Bank of America, hiện chỉ có khoảng 5-10 tàu chở dầu đi qua mỗi ngày, so với mức trung bình 140 tàu trước khi xung đột nổ ra. Để ổn định thị trường năng lượng toàn cầu, lưu lượng này cần tăng lên 80-100 tàu/ngày, tức gấp 8-10 lần hiện tại.

Sự ách tắc kéo dài không chỉ ảnh hưởng đến nguồn cung dầu thô, mà còn tạo ra cú sốc lớn hơn ở các sản phẩm tinh chế. Dầu thô vẫn có thể được vận chuyển qua các tuyến đường bộ hoặc đường ống từ Saudi Arabia và UAE, nhưng diesel, xăng và khí đốt hóa lỏng lại phụ thuộc gần như hoàn toàn vào các tàu chở dầu qua Hormuz.

Crack spread cao kỷ lục: tín hiệu khan hiếm nhiên liệu

Hệ quả rõ ràng nhất của cuộc khủng hoảng này là sự bùng nổ của crack spread – chênh lệch giữa giá sản phẩm tinh chế và dầu thô. Theo Francisco Blanch, Trưởng bộ phận nghiên cứu hàng hóa và phái sinh tại Bank of America, crack spread diesel đã vọt lên 80-85 USD/thùng, cao hơn cả giá WTI (khoảng 80,7 USD). Đây là mức chưa từng thấy trong lịch sử, ngoại trừ một vài giai đoạn cực đoan.

Giá xăng cũng có mức chênh lệch rất cao, và biên lợi nhuận lọc dầu toàn cầu đã chạm đỉnh lịch sử. Điều này cho thấy thị trường đang thiếu hụt trầm trọng các sản phẩm cuối cùng, dù nguồn cung dầu thô vẫn tương đối ổn định. Tình trạng này không chỉ đẩy giá nhiên liệu tăng mà còn tạo áp lực lên lạm phát toàn cầu.

Giá dầu leo thang, rủi ro lạm phát quay trở lại

Sáng 11/8, giá Brent giao dịch ở mức 86,12 USD/thùng (tăng 3,08%), còn WTI đạt 80,72 USD/thùng (tăng 3,25%). Bank of America dự báo nếu các cuộc đàm phán không đạt được thỏa thuận, giá dầu sẽ tiếp tục tăng cao hơn vào mùa đông, khi nhu cầu nhiên liệu sưởi ấm lên đỉnh điểm.

Đáng chú ý, tồn kho dầu thô và sản phẩm tinh chế toàn cầu hiện ở mức thấp hơn nhiều so với các cuộc khủng hoảng trước đây, làm giảm khả năng hấp thụ cú sốc. Nếu giá dầu tăng kéo dài, áp lực lạm phát sẽ quay trở lại, buộc các ngân hàng trung ương phải duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt lâu hơn. Điều này đặc biệt quan trọng với các đồng tiền hàng hóa như CAD, AUD và NOK – vốn nhạy cảm với giá năng lượng và kim loại.

Tác động lan tỏa đến thị trường tài chính

Bank of America cũng cảnh báo các nhà đầu tư nên thận trọng hơn khi chỉ số bull-and-bear của ngân hàng này đã chạm mức 9,7 – cao nhất kể từ năm 2021. Chiến lược gia trưởng Michael Hartnett khuyến nghị giảm tỷ trọng tài sản rủi ro thay vì tăng thêm vị thế, với quan điểm "Rút lui/Rotate, không phải Nạp thêm".

Thị trường chứng khoán Mỹ vẫn ở gần mức cao kỷ lục, khiến nhà đầu tư dễ bị tổn thương nếu giá dầu và nhiên liệu tăng vọt lan sang lạm phát và nền kinh tế rộng lớn hơn. Điều này có thể tạo ra biến động mạnh trên thị trường ngoại hối, đặc biệt là với các cặp tiền liên quan đến USD và CAD.

Theo dõi tiếp điều gì?

Nhà giao dịch cần theo dõi sát diễn biến đàm phán Mỹ-Iran, đặc biệt là bất kỳ tín hiệu nào về việc mở lại Hormuz. Bên cạnh đó, số liệu tồn kho dầu thô API sẽ được công bố vào tối nay (giờ Việt Nam) sẽ cung cấp thêm thông tin về mức độ thiếu hụt hiện tại. Ngoài ra, các bài phát biểu của quan chức Fed và dữ liệu việc làm ADP hàng tuần có thể ảnh hưởng đến kỳ vọng lãi suất, qua đó tác động đến đồng USD và giá hàng hóa.