Đồng chạm đỉnh lịch sử nhưng nguồn cung Chile bất ổn: rủi ro thiếu hụt và tác động tới giá đồng

Giá đồng chạm đỉnh lịch sử: câu chuyện không chỉ là nhu cầu Mỹ

Hợp đồng đồng kỳ hạn 3 tháng trên sàn LME đã vượt mốc 14.530 USD/tấn, thiết lập đỉnh lịch sử mới. Đà tăng này được thúc đẩy bởi nhu cầu nhập khẩu mạnh từ Mỹ trước kế hoạch áp thuế quan của Bộ Thương mại nước này (dự kiến công bố cuối tháng 6 nhưng vẫn chưa thành hiện thực). Lượng tồn kho trên sàn COMEX đã tăng đáng kể, phản ánh hoạt động tích trữ phòng ngừa rủi ro của giới kinh doanh.

Tuy nhiên, nếu chỉ nhìn vào nhu cầu Mỹ thì chưa đủ để lý giải mức giá cao kỷ lục. Điểm mấu chốt nằm ở phía cung: Chile, quốc gia chiếm khoảng 1/4 sản lượng khai thác đồng toàn cầu, đang gặp trục trặc nghiêm trọng.

Chile: cú sốc nguồn cung và hệ quả

Giá trị xuất khẩu đồng của Chile trong tháng 8 chỉ đạt 4,62 tỷ USD, mức thấp nhất kể từ tháng 7/2025. Con số này giảm 14% so với tháng 7 và giảm 3,2% so với cùng kỳ năm ngoái – ngay cả khi giá đồng bình quân tháng 8 cao hơn 40% so với năm trước. Sự sụt giảm mạnh về lượng xuất khẩu cho thấy vấn đề không nằm ở giá mà đến từ sản lượng và logistics.

Nguyên nhân được xác định gồm sự cố vận hành tại các mỏ, cùng với bão mùa đông khắc nghiệt (mưa lớn, tuyết, gió mạnh) làm gián đoạn hoạt động khai thác trong tháng 7 và 8. Biển động cũng gây khó khăn cho hoạt động bốc dỡ tại cảng. Khi nguồn cung từ nhà sản xuất lớn nhất thế giới bị thu hẹp, thị trường toàn cầu đối mặt với nguy cơ thiếu hụt, đẩy giá duy trì ở vùng đỉnh.

Tác động vòng hai: lạm phát và tiền tệ hàng hóa

Giá đồng cao kỷ lục không chỉ là câu chuyện riêng của thị trường kim loại. Đồng là nguyên liệu đầu vào quan trọng trong xây dựng, điện tử, sản xuất ô tô và hạ tầng năng lượng tái tạo. Chi phí nguyên vật liệu tăng sẽ dần lan tỏa vào giá thành sản phẩm, gây áp lực lên lạm phát toàn cầu – một yếu tố mà các ngân hàng trung ương đang theo dõi sát sao.

Đối với các đồng tiền hàng hóa, diễn biến này mang lại hiệu ứng hai chiều. CAD và AUD thường được hưởng lợi khi giá kim loại tăng, vì Canada và Australia đều là những nước xuất khẩu khoáng sản lớn. Tuy nhiên, nếu giá đồng tăng quá nhanh làm dấy lên lo ngại lạm phát toàn cầu, các ngân hàng trung ương có thể thắt chặt chính sách tiền tệ mạnh tay hơn, từ đó gây áp lực lên tăng trưởng và làm suy yếu các đồng tiền nhạy cảm với chu kỳ kinh tế. NOK cũng nằm trong nhóm này khi giá dầu và kim loại công nghiệp biến động mạnh.

Kỳ vọng thuế quan Mỹ: yếu tố chưa ngã ngũ

Kế hoạch áp thuế nhập khẩu đồng của Mỹ vẫn chưa được triển khai, tạo ra sự không chắc chắn lớn. Nếu thuế quan được áp dụng, chi phí nhập khẩu vào Mỹ sẽ tăng, buộc các nhà nhập khẩu phải trả giá cao hơn hoặc tìm nguồn cung thay thế. Điều này có thể đẩy giá đồng COMEX tăng mạnh hơn nữa, trong khi giá LME có thể bị ảnh hưởng gián tiếp qua chênh lệch giá giữa hai sàn.

Ngược lại, nếu kế hoạch bị hoãn hoặc hủy bỏ, một phần sức mua đầu cơ có thể rút lui, khiến giá điều chỉnh. Nhưng với tình trạng nguồn cung từ Chile vẫn chưa hồi phục, bất kỳ đợt giảm nào cũng có thể chỉ là tạm thời.

Theo dõi tiếp: dữ liệu tồn kho và sản lượng Chile

Trong ngắn hạn, giới giao dịch nên chú ý đến số liệu tồn kho dầu thô API (công bố đêm nay theo giờ Việt Nam) như một chỉ báo cho tâm lý rủi ro, nhưng quan trọng hơn là các báo cáo về sản lượng và xuất khẩu của Chile trong những tuần tới. Bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy hoạt động khai thác trở lại bình thường sẽ làm giảm bớt lo ngại thiếu hụt, trong khi nếu tình hình kéo dài, giá đồng có thể tiếp tục được hỗ trợ. Bên cạnh đó, biên bản cuộc họp của Fed và dữ liệu PPI Mỹ (công bố ngày 10/9) sẽ hé lộ hướng đi của lạm phát, từ đó ảnh hưởng đến đồng USD và sức hấp dẫn của các tài sản hàng hóa.