Cước vận chuyển Hormuz tăng gấp 4 lần: Gánh nặng nhập khẩu dầu của Ấn Độ và áp lực lên đồng rupee

Giá dầu tăng chưa phải là toàn bộ câu chuyện

Kể từ khi chiến tranh Iran bùng nổ vào cuối tháng 2/2026, giá dầu Brent đã tăng khoảng 25%, có thời điểm vượt 100 USD/thùng. Nhưng với Ấn Độ, quốc gia nhập khẩu hơn 85% nhu cầu dầu thô, gánh nặng thực sự không chỉ nằm ở giá dầu mà còn ở chi phí vận chuyển và bảo hiểm leo thang chưa từng có. Cước vận chuyển dầu từ Ras Tanura (Ả Rập Xê Út) đến Ấn Độ bằng tàu VLCC đã tăng 411%, từ 0,85 USD/thùng trước chiến tranh lên 4,34 USD/thùng trong tháng 8. Chi phí bảo hiểm rủi ro chiến tranh cho một hành trình qua eo biển Hormuz tăng từ 250.000 USD lên tới 10 triệu USD – gấp 40 lần.

Những con số này cho thấy một thực tế: chuỗi cung ứng dầu mỏ toàn cầu đang bị định giá lại theo rủi ro địa chính trị, và các nước nhập khẩu như Ấn Độ phải hứng chịu cú sốc kép. Không chỉ trả giá cao hơn cho mỗi thùng dầu, họ còn phải trả thêm một khoản lớn để đưa dầu về đến cảng.

Tác động lan tỏa: Từ chi phí vận chuyển đến hóa đơn nhập khẩu

Số liệu từ Bộ Thương mại Ấn Độ cho thấy hóa đơn nhập khẩu dầu thô trong quý II/2026 (tháng 4-6) tăng 60% so với cùng kỳ năm ngoái, bất chấp khối lượng nhập khẩu giảm nhẹ. Xu hướng này tiếp tục trong tháng 7, khi hóa đơn tăng 41% so với cùng kỳ. Điều này đồng nghĩa với việc Ấn Độ đang phải chi thêm hàng tỷ USD mỗi tháng cho năng lượng, gây áp lực trực tiếp lên cán cân thương mại và tài khoản vãng lai.

Đáng chú ý, chi phí vận chuyển từ các khu vực không qua Hormuz cũng tăng vọt do nhu cầu chuyển hướng nguồn cung. Cước từ Corpus Christi (Mỹ) đến Ấn Độ tăng 150% lên 15,86 USD/thùng, trong khi từ Ust-Luga (Nga) trên biển Baltic tăng hơn gấp đôi lên 19,90 USD/thùng. Sự chênh lệch này phản ánh một thị trường đang phân mảnh: dầu không qua Hormuz trở nên đắt đỏ hơn do khan hiếm tàu và tuyến đường dài hơn, trong khi dầu Trung Đông dù gần nhưng lại bị đội thêm chi phí bảo hiểm và cước phí.

Rupee suy yếu và rủi ro lạm phát nhập khẩu

Đồng rupee Ấn Độ đã chịu áp lực giảm giá trong những tháng gần đây, một phần do hóa đơn nhập khẩu năng lượng tăng cao. Khi phải chi nhiều USD hơn cho dầu, nhu cầu ngoại tệ tăng lên, đẩy tỷ giá USD/INR lên. Điều này tạo ra vòng xoáy lạm phát: dầu đắt làm tăng chi phí vận tải và sản xuất, đẩy giá tiêu dùng lên, buộc Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ (RBI) phải cân nhắc giữa việc tăng lãi suất để kiềm chế lạm phát hay nới lỏng để hỗ trợ tăng trưởng.

Tác động này không chỉ giới hạn trong biên giới Ấn Độ. Các đồng tiền hàng hóa như CAD, AUD, NOK cũng chịu ảnh hưởng khi giá dầu và chi phí vận chuyển cao làm thay đổi cán cân thương mại toàn cầu. Với Canada và Na Uy – những nước xuất khẩu dầu lớn – giá dầu cao có thể hỗ trợ đồng tiền, nhưng chi phí vận chuyển tăng cũng làm giảm lợi nhuận ròng của các nhà xuất khẩu.

Theo dõi gì tiếp theo

Thị trường sẽ dồn sự chú ý vào dữ liệu tồn kho dầu thô API công bố tối nay (dự báo tăng 1,8 triệu thùng, so với mức giảm 0,328 triệu thùng kỳ trước). Nếu tồn kho tăng mạnh, có thể phần nào xoa dịu lo ngại về nguồn cung, nhưng sẽ không giải quyết được vấn đề chi phí vận chuyển và bảo hiểm. Ngoài ra, chỉ số PCE lõi của Mỹ cũng được công bố trong ngày – nếu lạm phát lõi tăng nóng, Cục Dự trữ Liên bang có thể phải duy trì lãi suất cao lâu hơn, gây thêm áp lực lên các đồng tiền nhập khẩu năng lượng như rupee. Nhà giao dịch cần theo dõi diễn biến giá dầu Brent và cước phí vận chuyển, vì chúng là những chỉ báo sớm cho áp lực lạm phát tại các nền kinh tế nhập khẩu dầu.