Yen yếu và lợi nhuận doanh nghiệp: Bài toán khó cho BoJ

Làn sóng nâng dự báo lợi nhuận nhờ yen yếu

Mùa công bố kết quả kinh doanh quý II tại Nhật Bản đang chứng kiến một làn sóng điều chỉnh tăng dự báo lợi nhuận từ các tập đoàn đa quốc gia. Toyota, Sony, Honda và Muji (Ryohin Keikaku) đều nâng dự báo lợi nhuận cả năm, với nguyên nhân chính được nêu rõ là đồng yen yếu. Điều này phản ánh thực tế: khi yen ở vùng 158-160/USD, lợi nhuận từ hoạt động xuất khẩu và doanh thu từ nước ngoài quy đổi về nội tệ tăng vọt, tạo ra một lớp đệm tài chính vững chắc cho các doanh nghiệp đầu tàu.

Số liệu từ Nikkei cho thấy kỳ vọng về tỷ giá USD/JPY của các doanh nghiệp trong chỉ số Topix đã dịch chuyển từ mức trung bình 150 vào cuối tháng 5 lên gần 154 trong tháng 8, cho thấy giới doanh nghiệp đang chuẩn bị cho một đồng yen yếu hơn nữa. Điều này không chỉ là tin vui cho cổ phiếu Nhật mà còn là một tín hiệu quan trọng cho chính sách tiền tệ.

Áp lực lạm phát và bài toán của BoJ

Tuy nhiên, lợi ích từ yen yếu không đến mà không có cái giá. Đồng nội tệ mất giá làm tăng chi phí nhập khẩu năng lượng và nguyên vật liệu, đẩy lạm phát trong nước lên cao. Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) đang phải đối mặt với một nghịch lý: trong khi lợi nhuận doanh nghiệp tăng có thể làm giảm áp lực phải thắt chặt chính sách để hỗ trợ tăng trưởng, thì lạm phát do yen yếu gây ra lại là lý do mạnh mẽ để tăng lãi suất.

Thực tế, BoJ đã nhiều lần nhấn mạnh rằng họ sẽ theo dõi tác động của tỷ giá lên giá cả. Nếu yen tiếp tục trượt dốc, chi phí nhập khẩu sẽ đẩy CPI lõi vượt xa mục tiêu 2%, buộc BoJ phải hành động. Nhưng việc tăng lãi suất trong bối cảnh doanh nghiệp đang hưởng lợi từ yen yếu có thể tạo ra một thông điệp mâu thuẫn, khiến thị trường hoang mang về định hướng chính sách.

Tác động lên USD/JPY và thị trường ngoại hối

Trên thị trường ngoại hối, USD/JPY đang giao dịch quanh mức 158.43, tăng 0.42% trong phiên 10/08. Đồng yen vẫn chịu áp lực giảm giá do chênh lệch lãi suất lớn giữa Mỹ và Nhật Bản. Dù Fed được dự báo sẽ cắt giảm lãi suất trong năm nay, nhưng tốc độ vẫn chậm hơn so với kỳ vọng của thị trường, trong khi BoJ vẫn duy trì lãi suất ở mức rất thấp.

Sự kỳ vọng của doanh nghiệp về một đồng yen yếu hơn (154-160) càng củng cố xu hướng này. Nếu BoJ không có động thái rõ ràng, USD/JPY có thể tiếp tục leo lên các mốc cao hơn, thậm chí chạm lại vùng 160. Tuy nhiên, nếu BoJ bất ngờ hawkish trong các cuộc họp tới, đồng yen có thể hồi phục mạnh, gây ra biến động lớn cho các vị thế đang đặt cược vào yen yếu.

Kết luận và những gì cần theo dõi

Yen yếu đang là con dao hai lưỡi đối với nền kinh tế Nhật Bản. Một mặt, nó hỗ trợ lợi nhuận doanh nghiệp và thị trường chứng khoán, mặt khác nó đẩy lạm phát và làm phức tạp thêm quá trình bình thường hóa chính sách tiền tệ của BoJ. Nhà giao dịch cần theo dõi sát sao các phát biểu của BoJ, đặc biệt là về tỷ giá, cũng như dữ liệu lạm phát CPI của Nhật Bản trong các tháng tới. Ngoài ra, diễn biến của USD/JPY quanh vùng 158-160 sẽ là chìa khóa quyết định xu hướng tiếp theo của cặp tiền này.