Nhập khẩu dầu thô Trung Quốc tăng tháng thứ hai liên tiếp nhưng xuất khẩu nhiên liệu tăng 29%: dấu hiệu tái cân bằng năng lượng và tác động tới giá dầu toàn cầu

Nhập khẩu phục hồi từ đáy thập kỷ nhờ đa dạng hóa nguồn cung

Số liệu hải quan Trung Quốc công bố ngày 8/9 cho thấy nhập khẩu dầu thô tháng 8 đạt 37,93 triệu tấn, tương đương 8,93 triệu thùng/ngày, tăng 6,2% so với tháng 7. Đây là tháng tăng thứ hai liên tiếp sau khi chạm đáy 7,1 triệu thùng/ngày vào tháng 6 – mức thấp nhất trong một thập kỷ. Dù vẫn thấp hơn 23,4% so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng đà phục hồi cho thấy Bắc Kinh đang dần quay lại thị trường sau giai đoạn mua rất hạn chế do giá cao và nguồn cung từ Trung Đông bị siết chặt.

Điểm đáng chú ý là Trung Quốc đã tăng cường mua dầu ESPO từ Nga và chuyển sang các nguồn cung mới như Argentina – vốn trước đây hiếm khi xuất hiện trong danh sách nhập khẩu. Động thái này không chỉ giúp giảm phụ thuộc vào Trung Đông mà còn tạo lợi thế về giá trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị chưa hạ nhiệt.

Xuất khẩu nhiên liệu tăng vọt – động lực chính thúc đẩy nhập khẩu

Một yếu tố quan trọng khác là việc Trung Quốc nới lỏng hạn chế xuất khẩu nhiên liệu, khiến các nhà máy lọc dầu tăng cường nhập khẩu dầu thô để tận dụng biên lợi nhuận hấp dẫn từ khủng hoảng nguồn cung toàn cầu, đặc biệt là dầu diesel. Xuất khẩu sản phẩm tinh chế trong tháng 8 đạt 6 triệu tấn, tăng 29% so với tháng 7 và vượt mức 5,33 triệu tấn của cùng kỳ năm 2025.

Sự gia tăng này phản ánh chiến lược tái cân bằng năng lượng của Trung Quốc: thay vì chỉ nhập khẩu để tiêu thụ nội địa, Bắc Kinh đang sử dụng năng lực lọc dọc dư thừa để xuất khẩu sản phẩm, qua đó tận dụng giá dầu thô thấp hơn và giá nhiên liệu cao hơn trên thị trường quốc tế. Theo Emma Li, nhà phân tích tại Vortexa, đà tăng nhập khẩu dầu thô hoàn toàn phù hợp với sự bùng nổ xuất khẩu nhiên liệu trong tháng 8 và cả tháng 9.

Ý nghĩa đối với giá dầu và chính sách tiền tệ

Việc Trung Quốc – nước nhập khẩu dầu thô lớn nhất thế giới – tăng cường mua dầu là tín hiệu tích cực cho giá dầu toàn cầu, vốn đang chịu áp lực từ lo ngại suy thoái. Nhu cầu phục hồi từ Trung Quốc có thể giúp thu hẹp khoảng cách cung-cầu, hỗ trợ giá dầu Brent và WTI duy trì ở mức cao. Điều này gián tiếp ảnh hưởng đến lạm phát toàn cầu và qua đó, đến quyết định chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương lớn, đặc biệt là Fed trong bối cảnh DXY đang ở mức 98.936.

Nếu giá dầu tiếp tục tăng do nhu cầu Trung Quốc mạnh lên, áp lực lạm phát có thể khiến Fed duy trì lãi suất cao lâu hơn, hỗ trợ đồng USD. Ngược lại, nếu giá dầu hạ nhiệt nhờ nguồn cung dồi dào, các ngân hàng trung ương có thể linh hoạt hơn trong việc nới lỏng, tạo điều kiện cho các đồng tiền nhạy cảm với hàng hóa như AUD, CAD tăng giá.

Tác động lên thị trường ngoại hối và theo dõi tiếp

Đối với các cặp tiền chính, dữ liệu này có tác động rõ rệt nhất lên USD/CAD và AUD/USD, do Canada và Australia đều là những nước xuất khẩu năng lượng lớn. Sự phục hồi nhập khẩu của Trung Quốc có thể cải thiện triển vọng kinh tế toàn cầu, qua đó hỗ trợ các đồng tiền hàng hóa. Tuy nhiên, với EUR/USD đang ở 1.16167, biến động có thể bị chi phối nhiều hơn bởi dữ liệu cán cân thương mại của Khu vực đồng euro công bố trong ngày.

Các nhà giao dịch nên theo dõi sát diễn biến giá dầu trong những tuần tới, cùng với các số liệu thương mại chi tiết của Trung Quốc (xuất khẩu, nhập khẩu) dự kiến công bố lúc 10:00 hôm nay theo giờ Việt Nam. Nếu nhập khẩu dầu thô tiếp tục duy trì đà tăng trong tháng 9, khả năng cao giá dầu sẽ được hỗ trợ, tạo ra những cơ hội giao dịch rõ ràng trên các cặp tiền liên quan đến hàng hóa. Ngược lại, nếu xuất khẩu nhiên liệu chững lại do hạn chế mới, đà tăng có thể đảo chiều nhanh chóng.