Yên Nhật mạnh lên như van xả áp cho cả rổ tiền tệ châu Á – Thái Bình Dương, nhưng đà tăng còn phụ thuộc vào BoJ

Yên mạnh lên đang đóng vai trò van xả áp cho khu vực

Điểm đáng chú ý nhất trong bức tranh tiền tệ châu Á – Thái Bình Dương lúc này không nằm ở việc đồng yên tăng bao nhiêu phần trăm, mà ở chỗ sức mạnh của nó đang được truyền dẫn sang các đồng tiền lân cận qua kênh tỷ giá hiệu lực thương mại. Theo Geoff Yu của BNY, trọng số thương mại lớn của yên trong khu vực biến đà phục hồi của đồng tiền này thành một cơ chế giảm áp: khi chân USD trong rổ tỷ giá bị trung hòa bớt bởi yên mạnh hơn, gánh nặng tỷ giá hiệu lực lên các nền kinh tế trong vùng cũng nhẹ đi, mở ra dư địa để các đồng nội tệ tăng giá danh nghĩa.

Cơ chế này chỉ vận hành khi hai điều kiện được duy trì: thặng dư tài khoản vãng lai của các nước trong khu vực còn vững, và giá dầu thô không bùng nổ trở lại. Đây là lý do BNY giữ quan điểm cấu trúc tích cực với yên, won Hàn Quốc và nhân dân tệ, đồng thời nhấn mạnh rằng một cú sốc năng lượng mới sẽ đảo ngược toàn bộ logic này – làm suy yếu tiền tệ khu vực và gia tăng rủi ro thanh lý tài sản dự trữ.

Vì sao đà tăng của yên bị chặn trần trong ngắn hạn

Ở góc nhìn chiến thuật, Michael Pfister của Commerzbank chỉ ra một nghịch lý: chính kỳ vọng quá cao lại đang hạn chế dư địa tăng thêm của yên. Thị trường lãi suất đã định giá kín một lần tăng lãi suất của BoJ trong tháng 9, kèm theo đó là mức thắt chặt khoảng 90 điểm cơ bản được dự phóng tới giữa năm sau. Khi kịch bản đã nằm hết trong giá, USD/JPY muốn đi xuống thêm cần một cú hích mới, chứ không chỉ là những phát biểu mang tính răn đe.

Chính các phát biểu từ phía Mỹ – cụ thể là tuyên bố của Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent về việc nắm thông tin bất đối xứng liên quan tới các quyết định của BoJ – đã phần nào ngăn được dòng vốn đầu cơ đặt cược vào yên yếu. Nhưng theo Pfister, biện pháp răn đe bằng lời nói chỉ có tác dụng giới hạn, và đà tăng của yên khó mở rộng cho tới khi các đợt tăng lãi suất thực sự được triển khai.

Các mốc cần theo dõi trên USD/JPY

Tại thời điểm 18:57 ngày 10/09 giờ Việt Nam, USD/JPY giao dịch quanh 154,17, tăng 0,665 (+0,43%) so với phiên trước. Chỉ số DXY ở mức 98,954 (+0,17%), EUR/USD 1,16199 (-0,11%) và vàng 4.375,04 (-0,59%) – cho thấy phiên hôm nay là sự phục hồi của USD trên diện rộng hơn là câu chuyện riêng của yên.

Về mặt kỹ thuật, vùng 154 là mốc tâm lý quan trọng mà thị trường đang bám vào; giữ được mốc này thì rủi ro chính là khả năng test lại các đỉnh gần đây nếu dữ liệu Mỹ tích cực. Ngược lại, nếu USD/JPY đánh mất 154 một cách dứt khoát, đó sẽ là tín hiệu cho thấy thị trường bắt đầu tin vào lộ trình thắt chặt thực chất của BoJ chứ không chỉ dừng ở kỳ vọng.

Dữ liệu Mỹ tối nay có thể tạo đột biến

Loạt dữ liệu Mỹ công bố lúc 19:30 giờ Việt Nam là tâm điểm của phiên: PPI toàn phần dự báo 0,4% so với 0% kỳ trước, PPI lõi dự báo 0,3% so với 0,2%, và số đơn xin trợ cấp thất nghiệp lần đầu dự báo 205K so với 206K. Sau đó lúc 21:00 là doanh số nhà đã qua sử dụng, dự báo 3,98 triệu so với 4,06 triệu.

Điều đáng lưu ý là PPI lõi tăng tốc nhẹ trong khi thị trường lao động vẫn khá chặt. Nếu số liệu vượt dự báo, lợi suất trái phiếu Mỹ nhiều khả năng nhích lên, tạo lực đẩy cho USD/JPY vượt 154 một cách bền vững hơn. Nhưng cần nhớ rằng theo lập luận của BNY, lạm phát Mỹ mạnh lại là yếu tố ngăn USD yếu đi quá mức trên cơ sở thực – nghĩa là nó vừa hỗ trợ USD danh nghĩa, vừa không phá vỡ câu chuyện giảm áp tỷ giá hiệu lực của khu vực.

Điều cần theo dõi trong các phiên tới

Hai biến số quyết định hướng đi của USD/JPY lúc này là kết quả cuộc họp BoJ và diễn biến giá dầu. Với kịch bản tăng lãi suất đã được định giá kín, phản ứng của yên sẽ phụ thuộc vào việc BoJ có đưa ra tín hiệu về lộ trình phía sau hay không – một lần tăng đơn lẻ kèm giọng điệu thận trọng có thể khiến yên suy yếu trở lại. Song song đó, cần theo dõi giá dầu thô, vì một cú sốc năng lượng sẽ làm suy yếu toàn bộ tiền tệ châu Á – Thái Bình Dương và đảo chiều cơ chế van xả áp đang hỗ trợ khu vực hiện nay. Phiên tới, mốc 154 và phản ứng của USD/JPY sau dữ liệu PPI là hai điểm quan sát chính.