Fed tăng 25 điểm nhưng Gundlach muốn 50: khoảng cách 100 điểm cơ bản của lợi suất 2 năm nói lên điều gì

Một quyết định 25 điểm cơ bản và tiếng nói bất đồng từ thị trường trái phiếu

Fed đã nâng lãi suất lên 4%, tăng 25 điểm cơ bản so với mức 3,75% trước đó. Về mặt kỹ thuật, đây là một bước đi đúng hướng. Nhưng với Jeff Gundlach — người sáng lập DoubleLine — thì đó là một bước đi quá ngắn. Ông nói thẳng rằng lẽ ra Fed nên tăng 50 điểm cơ bản, và nếu làm vậy thì thị trường sẽ được "truing up" — tức là đưa lãi suất quỹ liên bang về đúng vị trí mà đường cong lợi suất đã phản ánh từ lâu.

Điểm mấu chốt nằm ở con số: lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 2 năm đang cao hơn lãi suất quỹ liên bang hơn 100 điểm cơ bản. Đây không phải là một chênh lệch nhỏ. Nó có nghĩa là thị trường trái phiếu đã định giá Fed sẽ phải thắt chặt mạnh hơn nhiều so với mức 25 điểm cơ bản vừa công bố. Trong phiên giao dịch sau quyết định, lợi suất 2 năm còn tăng thêm khoảng 7 điểm cơ bản, cho thấy áp lực tiếp tục nghiêng về phía lãi suất cao hơn.

Cơ chế đằng sau khoảng cách 100 điểm cơ bản

Cần hiểu rõ logic ở đây. Lợi suất 2 năm không chỉ phản ánh lãi suất hiện tại, mà phản ánh kỳ vọng về lãi suất trung bình trong hai năm tới. Khi nó cao hơn lãi suất quỹ liên bang hơn 100 điểm cơ bản, thị trường đang nói rằng: hoặc Fed sẽ phải tăng nhanh hơn, hoặc lãi suất sẽ phải duy trì ở mức cao lâu hơn nhiều so với những gì Fed đang truyền đạt.

Gundlach lập luận rằng trái phiếu 2 năm "dẫn dắt" Fed — và ông cho rằng điều này đã được chứng minh đúng trong phiên hôm nay. Nói cách khác, thay vì Fed dẫn dắt thị trường, chính thị trường trái phiếu mới là bên đi trước và Fed đang chạy theo sau. Nếu giả thuyết này đúng, thì việc Fed chỉ tăng 25 điểm cơ bản không giải quyết được gì — nó chỉ kéo dài khoảng cách và tạo thêm áp lực cho các cuộc họp sau.

Điều đáng chú ý là Gundlach không phải người mới nói điều này. Ông thừa nhận đã từng vận động cho các mức tăng lớn hơn những gì Fed thực hiện. Nhưng lần này, bối cảnh có phần khác: lạm phát vẫn là vấn đề chưa được "tôn trọng đầy đủ", theo cách nói của ông.

Phản ứng của thị trường: cổ phiếu giảm, USD mạnh lên

Phản ứng trên thị trường cổ phiếu khá rõ ràng. Chỉ số Dow Jones giảm 700 điểm trong phiên chiều, với đà giảm tăng tốc trong và sau cuộc họp báo của Chủ tịch Fed Kevin Warsh. Gundlach nói ông không ngạc nhiên, và nhận xét nội dung cuộc họp báo "khá mỏng", đồng thời gọi người đứng đầu Fed là "mờ đục".

Trên thị trường ngoại hối, chỉ số DXY đứng ở 100,312, tăng 0,70% — phản ánh đồng USD mạnh lên sau quyết định. USD/JPY ở mức 156,238, EUR/USD ở 1,14634 gần như đi ngang. Vàng giảm 0,70% về 4.262,84 USD/oz, phù hợp với việc lãi suất cao hơn làm giảm sức hấp dẫn của tài sản không sinh lời.

Điểm đáng lưu ý là mức tăng 0,70% của DXY diễn ra dù Fed chỉ tăng 25 điểm cơ bản — mức tăng không quá bất ngờ. Điều này cho thấy thị trường có thể đang đọc động thái này không phải là "ôndone" mà là khởi đầu của một chu kỳ thắt chặt chậm hơn so với định giá của trái phiếu. Nếu đúng như vậy, USD còn dư địa tăng, và trái phiếu 2 năm còn dư địa tăng lợi suất.

Điều thị trường có thể đang đọc sai

Có hai cách giải thích cho khoảng cách 100 điểm cơ bản giữa lợi suất 2 năm và lãi suất quỹ liên bang.

Cách thứ nhất — cách của Gundlach — là Fed đang tụt hậu và sẽ phải tăng nhanh hơn. Nếu vậy, việc chỉ tăng 25 điểm cơ bản là sai lầm và thị trường trái phiếu đang đúng.

Cách thứ hai là thị trường đang định giá quá nhiều rủi ro lạm phát, và Fed — với tư cách người có dữ liệu tốt hơn — biết rằng áp lực giá sẽ hạ nhiệt. Nếu vậy, lợi suất 2 năm sẽ phải giảm xuống, và việc Fed tăng chậm là hợp lý.

Điểm mấu chốt là cả hai kịch bản đều không thể giải quyết trong một cuộc họp. Nhưng phản ứng của thị trường hôm nay — lợi suất 2 năm tăng thêm, USD mạnh lên, cổ phiếu giảm — cho thấy thị trường đang nghiêng về kịch bản thứ nhất, ít nhất là trong ngắn hạn.

Một chi tiết đáng chú ý khác: Gundlach chỉ trích việc Warsh đưa các nhóm đặc nhiệm vào đánh giá hoạt động của Fed, so sánh với một công ty đang gặp khó khăn phải thuê tư vấn — và tư vấn thì luôn nói những gì khách hàng muốn nghe. Đây là một chỉ trích về chất lượng quản trị và truyền thông của Fed, chứ không chỉ về chính sách lãi suất. Với thị trường, sự mờ đục trong truyền thông của Fed làm tăng bất định, và bất định thường có lợi cho USD trong ngắn hạn.

Điều cần theo dõi

Dòng vốn TIC dài hạn ròng được công bố lúc 03:00 giờ Việt Nam với dự báo 146,3 tỷ USD, thấp hơn mức 174,4 tỷ USD kỳ trước. Nếu con số thực tế yếu hơn dự báo, áp lực lên USD có thể xuất hiện, nhưng trong bối cảnh Fed vừa tăng lãi suất, tác động có thể bị lu mờ.

Quan trọng hơn là diễn biến của lợi suất trái phiếu 2 năm trong vài phiên tới. Nếu nó tiếp tục tăng và khoảng cách với lãi suất quỹ liên bang mở rộng hơn 100 điểm cơ bản, thị trường đang ngày càng tin vào kịch bản Fed tụt hậu. Ngược lại, nếu lợi suất 2 năm hạ nhiệt, có thể thị trường đang bắt đầu tin rằng Fed đã đúng khi chỉ tăng 25 điểm cơ bản.

Với người giao dịch, đây là biến số cần theo dõi sát: không phải Fed nói gì, mà là trái phiếu 2 năm phản ứng thế nào. Nếu Gundlach đúng rằng trái phiếu dẫn dắt Fed, thì tín hiệu đến từ thị trường trái phiếu, không phải từ cuộc họp báo.