Nhà máy lọc dầu Trung Quốc siết chặt sản xuất: Tín hiệu mới cho thị trường dầu toàn cầu

Nhà máy lọc dầu Trung Quốc đối mặt với bài toán chi phí

Giá dầu thô quốc tế duy trì ở mức cao, trong khi nguồn cung từ Venezuela và Iran – vốn là lựa chọn ưa thích của các nhà máy lọc dầu độc lập Trung Quốc (thường gọi là “teapots”) – gần như cạn kiệt do các lệnh trừng phạt của Mỹ. Điều này đang đẩy các nhà máy này vào thế khó: biên lợi nhuận lọc dầu đã giảm từ khoảng 10 USD/thùng đầu tháng 7 xuống mức hòa vốn, theo phân tích của Energy Aspects. Khác với các tập đoàn nhà nước, “teapots” có biên lợi nhuận mỏng hơn, nên nhạy cảm hơn với biến động giá và chi phí đầu vào.

Số liệu hải quan Trung Quốc công bố ngày 8/9 cho thấy, nhập khẩu dầu thô tháng 8 đạt 37,93 triệu tấn, tương đương 8,93 triệu thùng/ngày, tăng 6,2% so với tháng 7. Dù vậy, con số này vẫn thấp hơn 23,4% so với cùng kỳ năm ngoái, và chỉ là sự phục hồi từ mức thấp kỷ lục 7,1 triệu thùng/ngày hồi tháng 6 – mức thấp nhất trong một thập kỷ. Sự phục hồi này mong manh, vì giá dầu thế giới vẫn neo cao và nguồn cung từ Trung Đông bị hạn chế.

Nguồn cung thay thế: Phụ thuộc Nga nhưng giá cũng tăng

Khi dầu Venezuela và Iran gần như biến mất khỏi thị trường, các nhà máy lọc dầu Trung Quốc có thể chuyển sang tăng mua dầu Nga. Tuy nhiên, giá dầu Nga trên thị trường tương lai cũng đang tăng theo xu hướng chung của các loại dầu khác, khiến lợi thế chi phí bị thu hẹp. Theo Jianan Sun, chuyên gia phân tích tại Energy Aspects, các “teapots” khó có thể chuyển hoàn toàn sang các loại dầu chủ lực khác vì chi phí quá cao. Điều này có thể dẫn đến việc họ phải giảm tỷ lệ vận hành, ảnh hưởng trực tiếp đến sản lượng nhiên liệu.

Tác động lan tỏa đến nhu cầu và lạm phát

Việc các nhà máy lọc dầu Trung Quốc giảm công suất sẽ làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt nhiên liệu toàn cầu, vốn đã căng thẳng do xung đột tại Trung Đông. Sản lượng lọc dầu thấp hơn đồng nghĩa với việc nguồn cung xăng, dầu diesel và các sản phẩm tinh chế khác sẽ eo hẹp hơn, đẩy giá nhiên liệu lên cao. Điều này tạo ra vòng xoáy lạm phát: giá dầu tăng làm tăng chi phí vận tải, sản xuất, từ đó đẩy giá hàng hóa tiêu dùng lên. Các ngân hàng trung ương, đặc biệt là Fed, sẽ phải cân nhắc kỹ lưỡng trong việc điều hành chính sách tiền tệ, khi lạm phát có nguy cơ quay trở lại.

Đồng tiền hàng hóa và triển vọng thị trường

Giá dầu cao và nhu cầu toàn cầu suy yếu tạo ra tác động trái chiều lên các đồng tiền hàng hóa. CAD và NOK có thể được hỗ trợ nhờ giá dầu xuất khẩu tăng, trong khi AUD lại chịu áp lực từ nhu cầu của Trung Quốc – đối tác thương mại lớn nhất – giảm sút. Tuy nhiên, nếu giá dầu tiếp tục leo thang do nguồn cung thắt chặt, lạm phát toàn cầu có thể buộc các ngân hàng trung ương phải giữ lãi suất cao hơn trong thời gian dài hơn, gây áp lực lên tăng trưởng kinh tế.

Theo dõi tiếp

Người giao dịch nên theo dõi số liệu tồn kho dầu thô API vào ngày 10/9, cùng với chỉ số PPI của Mỹ trong cùng ngày. Diễn biến giá dầu và phản ứng của các nhà máy lọc dầu Trung Quốc sẽ là chìa khóa để đánh giá xu hướng ngắn hạn của thị trường năng lượng và tác động đến các cặp tiền tệ nhạy cảm với hàng hóa.