Trump tuyên bố sắp coi Hormuz là lãnh thổ Mỹ: leo thang căng thẳng có đẩy giá dầu lên đỉnh mới?

Sự kiện và bối cảnh

Tối ngày 14/8 (giờ Mỹ), cựu Tổng thống Donald Trump tuyên bố "rất sớm" sẽ tuyên bố eo biển Hormuz là lãnh thổ của Mỹ, đồng thời cảnh báo sẽ đáp trả hành động gây hấn của Iran mạnh gấp trăm lần. Ông cũng nhấn mạnh Mỹ sẽ chỉ cho phép tàu thuyền đi qua eo biển theo quyết định của Washington và gọi việc phong tỏa là "không thể ngăn cản". Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng Mỹ-Iran đã leo thang nhiều tháng qua, với các cuộc tấn công vào tàu chở dầu và cơ sở hạ tầng năng lượng.

Eo biển Hormuz là huyết mạch vận chuyển dầu thô quan trọng nhất thế giới, chiếm khoảng 20% lượng dầu tiêu thụ toàn cầu. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại đây cũng có thể gây ra cú sốc nguồn cung nghiêm trọng, đẩy giá dầu tăng vọt và lan tỏa lạm phát toàn cầu.

Kênh truyền dẫn tới thị trường tài chính

Tác động trực tiếp nhất là qua giá dầu. Khi căng thẳng leo thang, giá dầu Brent và WTI thường tăng do lo ngại gián đoạn nguồn cung. Điều này ảnh hưởng đến lạm phát, từ đó tác động đến chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương lớn. Ngoài ra, đồng USD thường biến động mạnh trong các sự kiện địa chính trị: ban đầu có thể tăng do dòng vốn trú ẩn an toàn, nhưng nếu giá dầu tăng cao gây áp lực lạm phát, Fed có thể phải thắt chặt hơn, hỗ trợ USD. Tuy nhiên, nếu căng thẳng đe dọa tăng trưởng toàn cầu, USD có thể giảm do kỳ vọng Fed nới lỏng.

Vàng thường được hưởng lợi như một kênh trú ẩn an toàn. Các đồng tiền nhạy cảm với dầu như CAD, NOK có thể tăng giá do giá dầu cao hơn, trong khi JPY và CHF có thể mạnh lên nhờ trú ẩn.

Diễn biến thị trường hiện tại

Tại thời điểm viết bài (15/8/2026, 04:12 giờ Việt Nam), chỉ số DXY đứng ở 99.636 (-0.31%), vàng ở 4375.58 USD/oz (+0.59%), EUR/USD 1.1567 (+0.33%), USD/JPY 159.316 (-0.10%). Mức tăng của vàng và sự suy yếu nhẹ của USD cho thấy thị trường đang có một phần phản ứng phòng thủ, nhưng chưa quá mạnh. Có thể các nhà đầu tư đang chờ đợi thêm chi tiết hoặc xem đây chỉ là lời nói mang tính chiến lược.

Tuy nhiên, nếu tuyên bố của Trump được hiện thực hóa bằng hành động quân sự cụ thể, giá dầu có thể tăng vọt. Thị trường đã từng chứng kiến giá dầu tăng hơn 10% chỉ sau các vụ tấn công vào tàu chở dầu năm 2019. Một kịch bản tương tự hoặc tồi tệ hơn hoàn toàn có thể xảy ra.

Mức độ định giá và triển vọng

Hiện tại, thị trường dường như chưa định giá đầy đủ rủi ro từ tuyên bố này. Giá dầu chưa có biến động lớn trong phiên gần nhất, cho thấy các nhà giao dịch vẫn coi đây là lời nói cường điệu. Nhưng nếu có thêm các động thái quân sự hoặc trừng phạt kinh tế mạnh tay, rủi ro sẽ được định giá lại nhanh chóng.

Với đồng USD, nếu giá dầu tăng mạnh, lạm phát kỳ vọng có thể tăng, khiến Fed khó hạ lãi suất, qua đó hỗ trợ USD. Tuy nhiên, nếu căng thẳng gây tổn hại đến tăng trưởng toàn cầu, USD có thể suy yếu do dòng vốn chảy vào các tài sản trú ẩn khác như vàng và JPY.

Vàng đang ở gần mức cao kỷ lục, và một sự kiện địa chính trị lớn có thể đẩy giá lên cao hơn nữa. Các nhà giao dịch nên theo dõi sát sao phản ứng của giá dầu và các tuyên bố tiếp theo từ cả Mỹ và Iran.

Điều cần theo dõi

Trong những ngày tới, thị trường sẽ tập trung vào phản ứng chính thức từ Iran và các đồng minh, cũng như bất kỳ động thái quân sự nào của Mỹ tại khu vực. Ngoài ra, dữ liệu kinh tế Trung Quốc (giá nhà, sản lượng công nghiệp, bán lẻ) sẽ được công bố ngày 17/8, có thể ảnh hưởng đến tâm lý rủi ro toàn cầu. Chỉ số Empire State của Mỹ cùng ngày cũng sẽ cho biết sức khỏe kinh tế. Nếu căng thẳng leo thang, giá dầu có thể vượt qua các mốc kháng cự quan trọng, và vàng có thể tiếp tục phá đỉnh. Ngược lại, nếu tuyên bố chỉ là lời nói, thị trường có thể nhanh chóng quay lại giao dịch theo các yếu tố cơ bản khác.