Sáu ngân hàng lớn Trung Quốc đồng loạt tăng lợi nhuận: dấu hiệu ổn định thật hay chỉ là hiệu ứng cơ sở?

Lần đầu tiên sau 4 năm, các 'ông lớn' ngân hàng cùng tăng trưởng

Kết quả kinh doanh nửa đầu năm 2026 của sáu ngân hàng quốc doanh hàng đầu Trung Quốc (ICBC, CCB, ABC, BOC, Bocom, PSBC) gây chú ý khi lần đầu tiên kể từ năm 2022, cả sáu cùng ghi nhận tăng trưởng dương đồng thời ở doanh thu và lợi nhuận ròng. Tổng doanh thu hoạt động vượt 2 nghìn tỷ nhân dân tệ (khoảng 297 tỷ USD), lợi nhuận ròng hợp nhất đạt 712,6 tỷ nhân dân tệ. Doanh thu tăng từ 4% đến 11%, lợi nhuận ròng tăng từ 4% đến 6% so với cùng kỳ.

Điểm nhấn không nằm ở mức tăng lớn mà ở sự đồng loạt. Điều này phản ánh một sự cải thiện mang tính hệ thống, không chỉ riêng lẻ từng ngân hàng. Nguyên nhân chính được giới phân tích chỉ ra là biên lãi ròng (NIM) – chênh lệch giữa lãi cho vay và lãi tiền gửi – đã có dấu hiệu ngừng giảm sau hai năm liên tục bị bóp nghẹt, đưa NIM bình quân toàn ngành xuống mức thấp kỷ lục gần 1,4% trong quý 1/2026.

NIM phục hồi: thật hay chỉ là hiệu ứng cơ sở?

CCB là ngân hàng dẫn dắt đợt phục hồi này khi NIM nửa đầu năm đạt 1,37%, tăng 0,03 điểm phần trăm so với cả năm 2025 và tăng 0,01 điểm phần trăm so với quý 1/2026. Mức tăng này tuy nhỏ nhưng mang ý nghĩa tâm lý quan trọng: nó cho thấy áp lực lên NIM có thể đã chạm đáy.

Tuy nhiên, cần thận trọng. Mức tăng này có thể một phần đến từ hiệu ứng cơ sở – so với nền thấp của năm 2025 khi các ngân hàng phải hạ lãi suất cho vay để hỗ trợ nền kinh tế. Việc các ngân hàng đồng loạt cắt giảm lãi suất huy động trong năm ngoái cũng giúp giảm chi phí vốn, hỗ trợ NIM. Nhưng liệu xu hướng này có bền vững khi nền kinh tế vẫn còn nhiều khó khăn và cầu tín dụng yếu? PMI sản xuất tháng 8 dự kiến công bố hôm nay (dự báo 49,7, kỳ trước 49,2) sẽ là thước đo quan trọng cho thấy hoạt động sản xuất có thực sự hồi phục hay không.

Ý nghĩa với chính sách tiền tệ và thị trường

Sự ổn định của các ngân hàng lớn là tín hiệu tích cực cho hệ thống tài chính Trung Quốc, giảm bớt lo ngại về rủi ro thanh khoản và nợ xấu. Điều này có thể khiến Ngân hàng Nhân dân Trung Hoa (PBOC) có thêm dư địa để duy trì chính sách tiền tệ nới lỏng mà không quá lo lắng về sức khỏe của hệ thống ngân hàng. Tuy nhiên, nếu PMI tiếp tục dưới ngưỡng 50, áp lực lên PBOC để cắt giảm lãi suất thêm sẽ tăng, có thể đảo ngược xu hướng NIM vừa mới phục hồi.

Đối với thị trường ngoại hối, đồng nhân dân tệ (CNY) có thể nhận được hỗ trợ nếu các ngân hàng khỏe mạnh hơn, nhưng tác động trực tiếp lên các cặp tiền chính có thể bị hạn chế. Hiện tại, USD/JPY đang giảm nhẹ (-0,31%) xuống quanh 159,58, EUR/USD tăng nhẹ (+0,15%) lên 1,15949, trong khi DXY ở mức 99,545 (-0,13%). Sự chú ý của thị trường đang dồn vào dữ liệu lạm phát sơ bộ của Eurozone (dự báo 3,0% YoY, kỳ trước 2,8%) và chỉ số Dallas Fed của Mỹ (dự báo 0,7) – những con số này sẽ định hướng cho đồng USD và EUR trong ngắn hạn.

Kết luận và điều cần theo dõi

Việc sáu ngân hàng lớn cùng tăng trưởng là một dấu hiệu tích cực, nhưng giới giao dịch cần theo dõi liệu NIM có thực sự ổn định trong các quý tới hay chỉ là phản ứng tạm thời. Số liệu PMI sản xuất Trung Quốc công bố hôm nay sẽ là kiểm tra đầu tiên cho thấy nền kinh tế thực có đang hồi phục để hỗ trợ cầu tín dụng hay không. Ngoài ra, cần chú ý đến lạm phát Eurozone và chỉ số Dallas Fed để đánh giá sức mạnh của USD. Nếu NIM tiếp tục được cải thiện và PMI vượt ngưỡng 50, đó sẽ là tín hiệu mạnh mẽ cho sự phục hồi bền vững của ngành ngân hàng Trung Quốc và có thể ảnh hưởng tích cực lên tâm lý thị trường châu Á.