Giá dầu cao khoét sâu bài toán kép của Rupiah: lạm phát và thâm hụt vãng lai

Áp lực kép từ giá dầu lên một nền kinh tế nhập khẩu ròng

Indonesia không phải là quốc gia xuất khẩu dầu ròng, và điều đó khiến mỗi nhịp tăng của giá dầu thô lại trở thành một cú siết vào hai điểm yếu cùng lúc: chi phí nhập khẩu năng lượng và cán cân thương mại. Khi hóa đơn năng lượng tăng, áp lực lạm phát trong nước cũng tăng theo, buộc Ngân hàng Indonesia phải cân nhắc giữa việc hỗ trợ tăng trưởng và việc neo kỳ vọng lạm phát. Đây là lý do cấu trúc khiến Rupiah thường nhạy cảm hơn các đồng tiền châu Á khác mỗi khi dầu leo thang.

USD/IDR đang giao dịch quanh mức 17.570 trong phiên châu Âu, nối lại đà tăng sau hai phiên giảm trước đó. Việc cặp tỷ giá lấy lại động lượng không đến từ một cú sốc dữ liệu Mỹ, mà chủ yếu phản ánh việc thị trường đang định giá lại rủi ro tài khóa và rủi ro bên ngoài của Indonesia.

Doanh số bán lẻ hồi phục nhưng chưa đủ để đổi chiều câu chuyện

Điểm sáng hiếm hoi trong bức tranh nội địa là doanh số bán lẻ tháng 7 tăng 1,1% so với cùng kỳ, đảo chiều từ mức giảm 3,0% của tháng 6. Động lực chính đến từ nhóm thực phẩm, đồ uống, thuốc lá và một số mặt hàng khác — tức là những nhóm chi tiêu thiết yếu, phản ánh sức cầu tiêu dùng cơ bản vẫn còn.

Tuy nhiên, nếu nhìn theo tháng, doanh số lại giảm 0,1% do nhu cầu hạ nhiệt sau giai đoạn cao điểm lễ hội. Sự phân kỳ giữa số so với cùng kỳ (tăng) và số so với tháng trước (giảm nhẹ) cho thấy đây là một nhịp bình thường hóa theo mùa hơn là một tín hiệu phục hồi bền vững. Với người giao dịch, điều này có nghĩa là dữ liệu tiêu dùng chưa đủ mạnh để tạo ra một câu chuyện tăng giá cho Rupiah — ít nhất là chưa thể lấn át biến số dầu.

Đồng USD bị hãm lại bởi kỳ vọng Fed, nhưng không đủ để cứu IDR

Phía Mỹ, một cuộc khảo sát của Reuters cho thấy phần lớn chuyên gia kinh tế dự báo Fed sẽ giữ nguyên lãi suất trong phần còn lại của năm. Kỳ vọng này đang kìm hãm đà tăng của USD và gián tiếp hạn chế tốc độ leo thang của USD/IDR. Chỉ số DXY đang đứng ở 98,78, gần như đi ngang, trong khi EUR/USD nhích nhẹ lên 1,16358 và USD/JPY ở mức 153,617 — một bức tranh cho thấy đồng bạc xanh chưa có thêm xung lực mới.

Điểm đáng chú ý là thị trường đang chờ đợi báo cáo PPI và CPI của Mỹ trước cuộc họp Fed vào tuần tới. Nếu lạm phát Mỹ hạ nhiệt, kỳ vọng giữ nguyên lãi suất càng được củng cố, qua đó gián tiếp nới bớt áp lực cho các đồng tiền châu Á, trong đó có Rupiah. Ngược lại, một con số lạm phát nóng hơn dự báo sẽ làm sống lại kịch bản Fed cứng rắn hơn, và khi đó USD/IDR có thể nhanh chóng kiểm định lại các mức cao gần đây.

Trái phiếu Mỹ và kênh truyền dẫn lợi suất

Một diễn biến ít được chú ý nhưng quan trọng với dòng vốn vào thị trường mới nổi là động thái mua lại trái phiếu của Bộ Tài chính Mỹ. Chương trình mua vào tối đa 6 tỷ USD trái phiếu kỳ hạn dài được đánh giá là nhỏ hơn kỳ vọng, khiến lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ tiếp tục đi lên thay vì hạ nhiệt. Phân tích từ Deutsche Bank cho rằng quy mô mua lại khiêm tốn này càng làm tăng áp lực lên phần dài của đường cong lợi suất.

Với Indonesia, lợi suất Mỹ cao hơn đồng nghĩa với việc chênh lệch lợi suất giữa trái phiếu Mỹ và trái phiếu nội tệ trở nên kém hấp dẫn hơn, tạo thêm động lực cho dòng vốn chảy ra khỏi tài sản rủi ro ở các thị trường mới nổi. Đây là kênh truyền dẫn thứ hai — bên cạnh giá dầu — đang gây bất lợi cho Rupiah, và nó thường có độ trễ lớn hơn nhưng dai dẳng hơn.

Điều cần theo dõi trong các phiên tới

Người giao dịch nên tập trung vào ba biến số. Thứ nhất là diễn biến giá dầu thô, vì đây là biến số trực tiếp nhất tác động lên câu chuyện tài khoản vãng lai của Indonesia. Thứ hai là báo cáo PPI và CPI của Mỹ — chúng sẽ định hình lại kỳ vọng Fed trước cuộc họp tuần tới và do đó ảnh hưởng trực tiếp đến sức mạnh của USD. Thứ ba là phản ứng của lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ sau chương trình mua lại thiếu tham vọng, bởi lợi suất tăng tiếp sẽ là lực cản bổ sung cho các đồng tiền châu Á. Ngoài ra, các dữ liệu châu Âu trong ngày — sản lượng công nghiệp, niềm tin tiêu dùng và quyết định lãi suất tiền gửi của ECB với dự báo tăng lên 2,5% từ 2,25% — cũng có thể tạo dao động trên nhóm tiền tệ chính và gián tiếp ảnh hưởng đến dòng vốn vào khu vực.