Xuất khẩu Nhật Bản tăng 23,2%: Chip bán dẫn dẫn dắt, nhưng đồng Yên yếu còn là lợi thế?

Xuất khẩu tăng mạnh nhất kể từ 2022, chip bán dẫn là động lực chính

Số liệu công bố sáng nay cho thấy xuất khẩu của Nhật Bản trong tháng 7 đã tăng 23,2% so với cùng kỳ năm ngoái, vượt xa mức dự báo 19,9% của các nhà kinh tế và là mức tăng nhanh nhất kể từ tháng 10/2022. Đây là tháng thứ năm liên tiếp tăng tốc, cho thấy đà phục hồi của nền kinh tế Nhật Bản đang được củng cố.

Động lực chính không nằm ngoài dự đoán: thiết bị bán dẫn. Giá trị xuất khẩu của nhóm hàng này đã tăng vọt 49,1%, phản ánh nhu cầu mạnh mẽ từ làn sóng đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI) trên toàn cầu. Xuất khẩu sang Trung Quốc – đối tác thương mại lớn nhất – tăng 25,8%, trong khi sang Mỹ tăng 22%.

Yếu tố giá trị che giấu điểm yếu về khối lượng

Tuy nhiên, bức tranh không hoàn toàn tươi sáng như con số 23,2% thể hiện. Tăng trưởng xuất khẩu chủ yếu đến từ giá trị, không phải khối lượng. Cụ thể, khối lượng xuất khẩu chỉ tăng 5,2% trong tháng 7, cho thấy phần lớn mức tăng đến từ đồng Yên yếu và giá bán cao hơn.

Điều này đặt ra câu hỏi về tính bền vững của tăng trưởng xuất khẩu. Đồng Yên đang ở mức 158,35 JPY/USD, yếu hơn nhiều so với mức trung bình dài hạn. Trong khi đó, nhập khẩu cũng tăng mạnh 27,8%, cao nhất kể từ tháng 11/2022, chủ yếu do giá dầu tăng vọt – nhập khẩu dầu mỏ tăng 87,8% về giá trị do xung đột tại Iran. Nhật Bản phụ thuộc tới hơn 87% năng lượng từ nhập khẩu, khiến nước này đặc biệt nhạy cảm với biến động giá dầu.

Tác động tới GDP và chính sách tiền tệ

Xuất khẩu mạnh là yếu tố hỗ trợ quan trọng cho tăng trưởng GDP quý II, đạt 0,7% so với cùng kỳ năm ngoái, cao hơn mức 0,5% của quý I. Tuy nhiên, tăng trưởng theo quý và hàng năm đều thấp hơn dự báo, cho thấy nền kinh tế vẫn còn nhiều thách thức.

Số liệu này có ý nghĩa quan trọng với Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ). Lạm phát nhập khẩu do đồng Yên yếu và giá dầu tăng có thể khiến BoJ cân nhắc thắt chặt chính sách sớm hơn. Tuy nhiên, nếu tăng trưởng xuất khẩu chủ yếu là do giá trị, BoJ có thể thận trọng hơn trong việc bình thường hóa lãi suất.

Phản ứng thị trường và triển vọng

Thị trường phản ứng tích cực với dữ liệu: Nikkei 225 tăng 0,64%, trong khi đồng Yên tiếp tục suy yếu nhẹ 0,11% xuống 158,35 JPY/USD. Cặp USD/JPY hiện giao dịch quanh 158,46, cho thấy áp lực tăng vẫn còn.

Nhà giao dịch cần theo dõi biên bản họp FOMC công bố tối nay (giờ Việt Nam) và biên bản ECB vào cuối ngày. Nếu Fed có tín hiệu ôn hòa, đồng USD có thể suy yếu, tạo lực đẩy cho Yên hồi phục. Ngược lại, nếu Fed vẫn diều hâu, USD/JPY có thể tiếp tục leo lên các mốc cao hơn.

Ngoài ra, chỉ số PPI của Eurozone công bố lúc 13:00 giờ Việt Nam cũng đáng chú ý, với dự báo tăng 2,7% so với mức 1,8% trước đó – có thể ảnh hưởng tới kỳ vọng lãi suất ECB và gián tiếp tác động tới USD/JPY qua kênh đồng tiền chéo.