Lạm phát Anh chạm 3,1%: áp lực thật nằm ở năng lượng và dịch vụ, không phải con số tổng

Con số tổng đúng như dự báo, nhưng cấu trúc bên trong mới đáng lo

CPI Anh tháng 8 tăng lên 3,1% so với cùng kỳ, mức cao nhất kể từ tháng 12 năm ngoái. Về bề mặt, đây là kịch bản mà phần lớn giới dự báo đã lường trước: lạm phát đi lên. Điều đáng bàn không nằm ở con số tổng, mà ở chỗ động lực tăng giá đang dịch chuyển về nhóm khó kiểm soát nhất.

Deutsche Bank chỉ rõ hai nhóm dẫn dắt. Thứ nhất là năng lượng: giá xăng bơm tăng 7% so với tháng trước, dầu sưởi tăng 13%. Với giá Brent vẫn đang nhích lên, áp lực lên hộ gia đình nhiều khả năng còn kéo dài. Thứ hai là dịch vụ, nơi các chỉ báo động lượng tháng này đều xấu đi: giá thuê nhà tư nhân ghi nhận mức tăng theo tháng mạnh nhất kể từ tháng 11/2024 (0,49%), giá dịch vụ ăn uống tăng 0,45% – cao nhất kể từ tháng 2 năm nay – còn dịch vụ y tế tăng 0,4%.

Ngược lại, lạm phát lương thực (gồm đồ uống không cồn) đứng yên ở 1,3% so với cùng kỳ, thấp hơn dự báo của BoE gần 0,7 điểm phần trăm. Đây là điểm an ủi duy nhất, nhưng nó mong manh: Deutsche Bank lưu ý giá lương thực, dù yếu hiện tại, vẫn có thể tăng trở lại do các đợt nắng nóng, hạn hán gần đây và khả năng xuất hiện El Niño.

Vì sao BoE khó xử hơn vẻ ngoài của con số

Vấn đề với Ngân hàng Trung ương Anh là khoảng cách giữa thực tế và dự báo của chính họ. CPI tổng đang cao hơn kỳ vọng của BoE 0,25 điểm phần trăm, còn CPI dịch vụ vượt dự báo 20 điểm cơ bản. CPI dịch vụ là thước đo mà BoE theo dõi sát nhất để đánh giá áp lực lạm phát nội địa, vì nó phản ánh chi phí lao động và nhu cầu trong nước. Khi chỉ số này chạy nóng hơn kế hoạch, câu hỏi chính sách trở nên khó hơn nhiều.

Thêm một biến số nằm ngoài tầm kiểm soát của BoE: trần giá năng lượng Ofgem. Theo ước tính của Deutsche Bank, mức trần này sẽ tăng hơn 20% vào tháng 1 tới. Đây là cú đẩy cơ học vào CPI đầu năm sau, không phụ thuộc vào diễn biến nhu cầu hay tiền lương. Kết hợp với giá dầu và rủi ro địa chính trị ở Trung Đông, bức tranh lạm phát Anh có thể xấu đi nhanh hơn dự kiến.

Chính Deutsche Bank dự báo CPI Anh tiến gần 4% quanh thời điểm chuyển năm. Điều này đặt ra câu hỏi trung tâm cho Ủy ban Chính sách Tiền tệ: mức lãi suất hiện tại có thực sự đủ thắt chặt? Theo quan điểm của Deutsche Bank, các cân nhắc quản trị rủi ro đã trở nên mạnh hơn và khả năng tăng lãi suất đã gia tăng gần đây. Nói cách khác, thị trường có thể đang phải định giá lại kịch bản BoE không còn nghiêng về phía nới lỏng.

Hàm ý cho đồng bảng và các đồng tiền chính

Với GBP, sự kết hợp giữa lạm phát cao hơn dự báo và rủi ro tăng lãi suất thường là yếu tố hỗ trợ. Nhưng đây không phải câu chuyện một chiều. Lạm phát do năng lượng và chi phí sinh hoạt leo thang bào mòn sức mua của hộ gia đình, kéo theo rủi ro tăng trưởng – yếu tố bất lợi cho đồng bảng trong trung hạn. Đồng bảng vì thế nhạy cảm với cả dữ liệu lạm phát lẫn dữ liệu tiêu dùng và thị trường lao động.

Bối cảnh toàn cầu lúc này không tạo ra động lực rõ ràng. Chỉ số DXY đứng quanh 99,65, gần như đi ngang. EUR/USD ở mức 1,1540, cũng chỉ dao động hẹp, trong khi USD/JPY neo quanh 155,09. Vàng giao dịch ở 4.329,61 USD/oz, tăng 0,85% – mức tăng này phản ánh dòng tiền phòng ngừa rủi ro lạm phát và địa chính trị vẫn hiện diện, dù chưa tạo ra cú bứt phá trên thị trường tiền tệ.

Điểm cần lưu ý là câu chuyện lạm phát Anh đang diễn ra trong bối cảnh đồng đô la không mạnh lên rõ rệt. Nếu BoE buộc phải xoay sang giọng điệu cứng rắn hơn trong khi Fed giữ nguyên hoặc nới lỏng, chênh lệch lợi suất sẽ dịch chuyển theo hướng có lợi cho GBP. Ngược lại, nếu rủi ro năng lượng lan sang châu Âu qua kênh giá dầu và khí đốt, EUR có thể chịu áp lực kép từ tăng trưởng yếu và lạm phát nhập khẩu.

Những gì cần theo dõi trong các phiên tới

Trọng tâm trước mắt là các dữ liệu Mỹ công bố trong ngày: doanh số bán lẻ tháng với dự báo tăng 0,8% sau mức giảm 0,6% kỳ trước, cùng giá xuất khẩu dự báo tăng 0,5%. Doanh số bán lẻ mạnh hơn kỳ vọng sẽ củng cố quan điểm nền kinh tế Mỹ vẫn vững, qua đó gián tiếp tác động lên kỳ vọng lãi suất của Fed và sức mạnh của DXY – yếu tố ảnh hưởng trực tiếp tới GBP/USD.

Về phía châu Âu, sản lượng công nghiệp khu vực đồng euro được dự báo giảm 0,2% so với tháng trước, sau mức đi ngang 0% kỳ trước. Một con số yếu hơn nữa sẽ làm nổi bật sự phân hóa giữa nền kinh tế Anh – nơi lạm phát đang nóng – và khu vực đồng euro đang vật lộn với tăng trưởng.

Với người giao dịch, các mốc đáng chú ý là vùng 1,1540 trên EUR/USD, 155,09 trên USD/JPY, 99,65 trên DXY và 4.329 USD/oz trên vàng. Nhưng biến số quan trọng nhất không nằm trên biểu đồ giá: đó là liệu BoE có chuyển từ im lặng sang tín hiệu cứng rắn hơn hay không. Bất kỳ bình luận nào từ thành viên MPC về việc lãi suất có đủ thắt chặt, cùng diễn biến giá dầu và khí đốt, sẽ là chất xúc tác định hình lại kỳ vọng cho đồng bảng trong những tuần tới.