HKMA nâng lãi suất cơ bản lên 4,25%, lần đầu tiên kể từ tháng 7/2023, chỉ vài giờ sau khi Fed nâng biên độ lên 3,75–4%. Đây là hệ quả tất yếu của cơ chế neo tỷ giá, nhưng mức độ đau đớn mà nó gây ra cho nền kinh tế Hong Kong đang lớn hơn nhiều so với chu kỳ trước.

Việc Cơ quan Tiền tệ Hong Kong (HKMA) nâng lãi suất cơ bản thêm 25 điểm cơ bản lên 4,25% không phải là một quyết định chính sách theo nghĩa thông thường. Đó là hệ quả cơ học của cơ chế neo tỷ giá (Linked Exchange Rate System) — khi Fed nâng biên độ lãi suất quỹ liên bang lên 3,75–4%, HKMA buộc phải bám theo để giữ tỷ giá USD/HKD trong biên độ 7,75–7,85.
Điều đáng chú ý là thời điểm: đây là lần tăng đầu tiên kể từ tháng 7/2023. Nói cách khác, trong suốt ba năm qua, Hong Kong đã không phải tăng lãi suất — nghĩa là nền kinh tế thành phố này đã quen với một mặt bằng chi phí vốn thấp hơn nhiều so với hiện tại. Cú sốc không nằm ở mức 25 điểm cơ bản, mà nằm ở việc chu kỳ nới lỏng đã kết thúc.
Phát ngôn của Chủ tịch Fed Kevin Warsh tại cuộc họp báo sau cuộc họp FOMC thứ sáu trong năm là điểm mấu chốt: "Sự thật đơn giản là lạm phát quá cao và đã quá cao trong quá lâu." Đây là ngôn ngữ của một ngân hàng trung ương đang bị ép buộc, không phải một ngân hàng trung ương đang chủ động dẫn dắt thị trường.
Bối cảnh địa chính trị Trung Đông đóng vai trò then chốt ở đây. Xung đột leo thang đẩy giá năng lượng lên, và đó là loại lạm phát mà chính sách tiền tệ không thể giải quyết trực tiếp — chỉ có thể kìm hãm nhu cầu để ngăn vòng xoáy lương-giá hình thành. Vàng tăng 1,13% lên 4.311 USD/oz trong phiên châu Á phản ánh chính xác nỗi lo này: nhà đầu tư đang mua bảo hiểm lạm phát, không phải đặt cược vào tăng trưởng.
DXY ở mức 100,303 gần như đi ngang (-0,04%) là tín hiệu đáng suy nghĩ. Một Fed tăng lãi suất thường đẩy USD lên, nhưng thị trường dường như đã định giá trước động thái này. USD/JPY ở 156,07 giảm nhẹ 0,11% cũng cho thấy áp lực lên đồng yên không tăng thêm sau quyết định.
Vấn đề của Hong Kong không chỉ là lãi suất tăng. Vấn đề là lãi suất tăng trong khi nền kinh tế không tăng trưởng tương xứng. Fed tăng lãi suất vì nền kinh tế Mỹ đủ mạnh để chịu đựng — hoặc ít nhất là Fed tin như vậy. Hong Kong không có cùng lựa chọn đó.
Thị trường bất động sản Hong Kong, vốn đã chịu áp lực suy giảm trong nhiều năm, sẽ cảm nhận trực tiếp chi phí vay tăng. Các khoản vay thế chấp gắn với HIBOR — vốn sẽ bám theo lãi suất cơ bản — sẽ trở nên đắt đỏ hơn. Đây là điểm mà giới giao dịch thường đánh giá thấp: tác động của một lần tăng lãi suất ở Hong Kong không giống ở Mỹ, vì cấu trúc nợ hộ gia đình và độ nhạy cảm của thị trường tài sản khác biệt hoàn toàn.
Điểm thứ hai ít được chú ý: HKMA đã cạn dần dư địa can thiệp. Khi lãi suất Hong Kong thấp hơn lãi suất USD, dòng vốn chảy ra và tỷ giá HKD chịu áp lực yếu đi. Để giữ neo, HKMA phải hút thanh khoản, đẩy lãi suất nội địa lên — điều mà họ vừa làm một cách chính thức. Nhưng nếu Fed tiếp tục tăng trong các cuộc họp tới, áp lực sẽ tích tụ nhanh hơn khả năng hấp thụ của nền kinh tế.
Sai lầm phổ biến nhất là coi động thái của HKMA như một tín hiệu diều hâu độc lập. Nó không phải. HKMA không có quyền tự chủ chính sách — đây là đặc điểm cấu trúc, không phải quan điểm. Giao dịch dựa trên kỳ vọng HKMA "sẽ nới lỏng nếu kinh tế yếu" là giao dịch dựa trên một giả định sai về cơ chế.
Sai lầm thứ hai là đánh giá thấp tốc độ. Ba năm không tăng lãi suất tạo ra hiệu ứng "bẫy quen thuộc" — các hợp đồng vay, định giá tài sản, và kế hoạch đầu tư đều được xây dựng trên giả định lãi suất thấp. Một lần tăng 25 điểm cơ bản có vẻ nhỏ, nhưng khi nó đánh dấu sự kết thúc của một chu kỳ, tác động tâm lý và tái định giá tài sản có thể lớn hơn nhiều so với con số danh nghĩa.
Điểm thứ ba: mối tương quan vàng-USD đang thay đổi. Vàng tăng 1,13% trong khi DXY gần như đi ngang cho thấy vàng đang được mua như một tài sản trú ẩn địa chính trị, không phải như một hàng hóa định giá bằng USD. Điều này có nghĩa là các mô hình tương quan truyền thống giữa vàng và USD có thể kém hiệu quả hơn trong giai đoạn tới.
Trọng tâm tiếp theo là dòng vốn TIC dài hạn ròng, dự báo 146,3 tỷ USD so với 174,4 tỷ USD kỳ trước. Mức giảm này, nếu được xác nhận, sẽ cho thấy nhu cầu nước ngoài đối với tài sản Mỹ đang suy yếu — một tín hiệu đáng lo cho Fed khi họ cần hấp thụ lượng phát hành nợ lớn trong môi trường lãi suất cao hơn.
Với Hong Kong, câu hỏi không phải là liệu HKMA có tăng lãi suất thêm hay không — cơ chế neo tỷ giá sẽ quyết định điều đó. Câu hỏi thực sự là liệu nền kinh tế Hong Kong có thể chịu đựng được mức lãi suất 4,25% và cao hơn trong bao lâu trước khi áp lực lên thị trường bất động sản và tiêu dùng trở nên không thể kiểm soát. Theo dõi chênh lệch HIBOR-SOFR và dự trữ ngoại hối của HKMA sẽ cho câu trả lời sớm hơn bất kỳ phát ngôn nào.
Tổng hợp và phân tích từ South China Morning Post.
Thông tin trên trang không phải khuyến nghị đầu tư. Giao dịch ngoại hối và vàng có rủi ro mất vốn.