Vàng xóa sạch mức tăng từ đầu năm khi Fed tăng lãi suất lên 70%: vì sao kim loại quý mất đi vai trò trú ẩn an toàn?

Áp lực kép từ lợi suất và kỳ vọng lãi suất

Giá vàng đã trải qua phiên giảm thứ ba liên tiếp, đánh mất toàn bộ mức tăng từ đầu năm 2026. Hợp đồng tương lai Comex có lúc chạm 4.374 USD/ounce, mức thấp nhất kể từ ngày 19/8, trước khi hồi nhẹ lên quanh 4.399 USD. Nguyên nhân chính đến từ thị trường trái phiếu toàn cầu: lợi suất kỳ hạn 10 năm của Mỹ neo ở mức 4,77%, trong khi lợi suất tương đương của Anh tăng vọt lên 5,22%. Đây là vùng lợi suất cao nhất kể từ năm 2008, tạo ra áp lực cực lớn lên vàng – tài sản không trả lãi.

Điểm nhấn quan trọng là xác suất Fed tăng lãi suất trong tháng 9 đã nhảy lên gần 70%, theo công cụ theo dõi của thị trường. Phát biểu của Chủ tịch Kevin Warsh tại Jackson Hole và bình luận của Thống đốc Michael Barr về việc sẵn sàng tăng lãi suất nếu lạm phát không hạ nhiệt đã củng cố kỳ vọng này. Khi lãi suất đi lên, chi phí cơ hội của việc nắm giữ vàng tăng cao, khiến dòng tiền dịch chuyển khỏi kim loại quý.

Vai trò trú ẩn bị lu mờ

Đáng chú ý, vàng mất đi vai trò trú ẩn an toàn ngay cả khi căng thẳng địa chính trị leo thang. Giá dầu Brent vượt 92 USD/thùng do lo ngại gián đoạn nguồn cung qua eo biển Hormuz, nhưng vàng vẫn lao dốc. Điều này cho thấy nhà đầu tư đang ưu tiên nắm giữ tiền mặt hoặc trái phiếu ngắn hạn với lợi suất hấp dẫn hơn là vàng. Đồng USD mạnh lên (DXY tăng 0,31%) càng làm tăng thêm sức ép lên kim loại quý.

Sự đảo chiều này đã xóa sạch phần lớn thành quả của tháng 8 – tháng mà vàng tăng tới 10%, mạnh nhất kể từ tháng 1. Hiện vàng chỉ còn tăng 0,7% từ đầu năm và giao dịch thấp hơn khoảng 20% so với mức đỉnh lịch sử 5.419 USD/ounce thiết lập ngày 28/1. Mô hình "debasement trade" (đầu cơ vào sự mất giá tiền tệ) đã bị đảo ngược khi Fed phát tín hiệu thắt chặt trở lại.

Sức ép từ phía cầu

Không chỉ chịu áp lực từ vĩ mô, vàng còn đối mặt với sự suy yếu từ nhu cầu vật chất. Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi lần thứ hai trong năm kêu gọi người dân hạn chế mua vàng khi thâm hụt thương mại của nước này lên tới gần 32 tỷ USD trong tháng 7 – mức cao nhất kể từ tháng 1. Ấn Độ là thị trường tiêu thụ vàng lớn thứ hai thế giới, và nhập khẩu đã tăng hơn 32% trong bốn tháng đầu năm tài chính. Chính sách khuyến khích tiết kiệm bằng vàng đang bị đảo ngược khi đồng rupee suy yếu.

Trong khi đó, dòng vốn ETF vàng cũng có dấu hiệu chững lại sau đợt bùng nổ tháng 8. Các quỹ hoán đổi vàng từng hút vốn mạnh khi nhà đầu tư tìm kiếm kênh trú ẩn, nhưng giờ đây khi lợi suất thực tăng, xu hướng này đang đảo chiều. Điều này tạo thêm lực bán trên thị trường.

Triển vọng và những gì cần theo dõi

Bạc cũng chịu áp lực tương tự khi giảm 2,3% xuống 65,48 USD/ounce, và tỷ lệ vàng/bạc đã tăng lên 67 – cho thấy vàng vẫn tương đối mạnh hơn bạc. Các cổ phiếu khai khoáng giảm theo, với Eldorado Gold mất 3,2%, Agnico Eagle 2,8%. Dù vậy, tháng 8 vẫn là tháng lịch sử của nhóm cổ phiếu này khi chỉ số NYSE Arca Gold Miners tăng 33% – mạnh nhất kể từ ít nhất 1994.

Nhà đầu tư sẽ theo dõi sát dữ liệu việc làm ADP (dự báo 48K) và đơn đặt hàng nhà máy (dự báo 0,7%) trong phiên Mỹ tối nay. Nếu các chỉ số này mạnh hơn dự kiến, khả năng Fed tăng lãi suất sẽ càng được củng cố, đẩy vàng xuống sâu hơn. Ngược lại, nếu dữ liệu yếu, vàng có thể hồi phục kỹ thuật. Ngoài ra, diễn biến của lợi suất trái phiếu 10 năm và đồng USD sẽ là yếu tố quyết định xu hướng ngắn hạn của kim loại quý.