Oman đặt cược vào năng lượng tái tạo để bảo vệ doanh thu dầu mỏ

Oman: Chiến lược kép giữa dầu mỏ và năng lượng xanh

Oman, một trong những nhà sản xuất dầu và khí đốt lớn ở Trung Đông, đang theo đuổi chiến lược phát triển năng lượng tái tạo song song với việc duy trì sản lượng nhiên liệu hóa thạch. Đây không chỉ là cam kết môi trường mà còn là một quyết định kinh tế mang tính dài hạn, nhằm bảo vệ nguồn thu từ dầu mỏ trước những biến động của thị trường và áp lực chuyển dịch năng lượng toàn cầu.

Chính phủ Oman vừa công bố các chính sách quốc gia mới để mở rộng ngành công nghiệp năng lượng xanh và công nghệ sạch, khuyến khích đầu tư tư nhân. Trọng tâm là đạt mức phát thải ròng bằng 0 vào giữa thế kỷ, với mục tiêu trung gian giảm 33% lượng khí thải vào năm 2035. Để hiện thực hóa, Oman xây dựng khung pháp lý cho thị trường carbon, tạo điều kiện cho nhà đầu tư tư nhân và doanh nghiệp vừa và nhỏ tham gia.

Điều đáng chú ý là Oman vẫn tiếp tục đầu tư vào khai thác dầu khí. Hồi đầu năm, nước này đã mở vòng đấu thầu cho năm khu vực nhượng quyền. Sản lượng dầu thô và condensate trung bình khoảng 1 triệu thùng/ngày, khí đốt hơn 151 triệu mét khối/ngày, xuất khẩu LNG hơn 11 triệu tấn. Việc duy trì sản lượng này là nền tảng tài chính để tài trợ cho quá trình chuyển đổi xanh.

Tác động đến thị trường dầu mỏ và năng lượng

Chiến lược của Oman phản ánh một thực tế rộng hơn: các nhà sản xuất dầu lớn đang chuẩn bị cho kịch bản nhu cầu dầu suy giảm dần. Bằng cách phát triển năng lượng tái tạo và hydro xanh, Oman không chỉ giảm phát thải mà còn tạo ra nguồn doanh thu mới, giảm phụ thuộc vào biến động giá dầu.

Đối với thị trường dầu mỏ, quyết định duy trì sản lượng của Oman có thể góp phần giữ nguồn cung ổn định, nhưng không tạo áp lực giảm giá lớn vì sản lượng của nước này chỉ chiếm tỷ trọng nhỏ trong OPEC+. Tuy nhiên, xu hướng đầu tư vào năng lượng tái tạo ở các nước xuất khẩu dầu có thể ảnh hưởng đến kỳ vọng dài hạn về nguồn cung, khi các quốc gia này dần chuyển hướng đầu tư.

Với các đồng tiền hàng hóa, việc Oman duy trì sản lượng dầu và phát triển năng lượng xanh có thể củng cố vị thế của đồng USD trong khu vực, nhưng tác động trực tiếp đến CAD, AUD hay NOK là không đáng kể. Thay vào đó, những đồng tiền này phản ứng mạnh hơn với giá dầu toàn cầu và chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương tương ứng.

Cơ hội và thách thức trong quá trình chuyển đổi

Oman đặt mục tiêu bổ sung khoảng 5,7 GW điện mặt trời và hơn 2 GW điện gió, cùng 1 GW pin lưu trữ vào cuối thập kỷ này. Các dự án tiêu biểu như mở rộng trang trại Ibri (thêm 100 MWh pin) dự kiến hoàn thành 2027, hay hai nhà máy điện mặt trời tổng công suất 1 GW tại Manah đã vận hành từ tháng 1/2025. Dự án Adam Solar với pin lưu trữ sẽ hòa lưới vào quý 1/2028. Ngoài ra, ba dự án điện mặt trời 1 GW khác (Kamil Solar II, Dhofar, Mahadah) dự kiến đi vào hoạt động năm 2029-2030.

Điểm nhấn là dự án thủy điện tích năng Wadi Dhayka do EDF dẫn dắt, sử dụng đập hiện hữu làm hồ dưới, cung cấp gần 1,98 GW công suất và 17.970 MWh lưu trữ trong 9 giờ. Điều này giúp tăng tính linh hoạt của lưới điện, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch trong giờ cao điểm.

Về hydro xanh, Oman đặt mục tiêu xây dựng bảy dự án với tổng công suất 1 triệu tấn/năm vào 2030, bất chấp việc BP và liên danh Engie-Pesco rút lui. Điều này cho thấy thách thức về chi phí và tính khả thi của hydro xanh, nhưng Oman vẫn kiên định với mục tiêu trở thành trung tâm hydro xanh của khu vực.

Ý nghĩa đối với nhà giao dịch

Sự phát triển năng lượng tái tạo của Oman có thể ảnh hưởng đến thị trường LNG và khí đốt trong dài hạn, khi nước này có thể giảm tiêu thụ nội địa để dành thêm cho xuất khẩu. Điều này có thể tác động đến giá khí đốt tự nhiên hóa lỏng ở khu vực châu Á, nơi Oman là nhà cung cấp quan trọng.

Ngoài ra, việc Oman phát triển thị trường carbon có thể mở ra cơ hội đầu tư mới, nhưng cũng tạo ra chi phí tuân thủ cho các công ty năng lượng hoạt động tại đây. Nhà giao dịch cần theo dõi tiến độ các dự án năng lượng tái tạo của Oman, vì nếu thành công, nó có thể trở thành hình mẫu cho các nước xuất khẩu dầu khác, ảnh hưởng đến cán cân cung cầu năng lượng toàn cầu trong dài hạn.

Trong ngắn hạn, tác động đến giá dầu là hạn chế, nhưng những thông tin về sản lượng và chính sách năng lượng của Oman vẫn là yếu tố cần theo dõi trong bối cảnh thị trường dầu đang chịu áp lực từ vĩ mô. Các số liệu tồn kho dầu thô của Mỹ (API) và chỉ số PPI sẽ được công bố vào tuần tới, có thể ảnh hưởng đến giá dầu và các đồng tiền hàng hóa.