Cuộc chiến lợi suất stablecoin: Ngân hàng thắng thế, người dùng có bị đẩy vào tài sản rủi ro?

Lợi suất stablecoin: Ván cờ đang nghiêng về ngân hàng

Cuộc chiến giữa ngành ngân hàng truyền thống và lĩnh vực tiền mã hóa về việc có được phép trả lãi cho người nắm giữ stablecoin hay không đang bước vào giai đoạn quyết định. Sau nhiều tháng thương lượng, các nhà vận động hành lang ngân hàng đã thành công trong việc làm lung lay Đạo luật Clarity về thị trường tài sản kỹ thuật số tại Thượng viện Mỹ, đẩy dự luật vào thế nguy hiểm chỉ vài tuần trước khi bỏ phiếu.

Lập luận trọng tâm của ngân hàng: nếu các nền tảng tiền mã hóa được phép trả lãi stablecoin, người gửi tiền sẽ ồ ạt rút tiền khỏi tài khoản ngân hàng, làm suy yếu khả năng cho vay của hệ thống, gây bất ổn cho nền kinh tế. Họ viện dẫn lợi ích cộng đồng, cho rằng cần giữ chân người gửi tiền ở mức lãi suất thấp để duy trì mô hình kinh doanh truyền thống. Tuy nhiên, lập luận này đang bộc lộ nhiều điểm yếu khi đối chiếu với thực tế.

Thực tế: Lãi suất ngân hàng thấp, lợi nhuận vẫn cao

Dữ liệu cho thấy các ngân hàng Mỹ đang trả lãi suất rất thấp cho tài khoản tiết kiệm. Một tài khoản tiết kiệm tiêu chuẩn tại JPMorgan Chase hiện chỉ mang lại 0,01% mỗi năm, trong khi 20 năm trước con số này là hơn 4%. Ngay cả chứng chỉ tiền gửi (CD) kỳ hạn 4 tháng với lãi suất khoảng 3,25% cũng thấp hơn mức lạm phát hiện tại (3,4%), khiến sức mua của người gửi tiền bị bào mòn.

Trong khi đó, lợi suất stablecoin tại các sàn giao dịch như Kraken, Gemini hay Coinbase dao động quanh mức 3,5-3,75% cho các chương trình nhất định. Dù vậy, lo ngại về việc người dân đổ xô rút tiền gửi để chuyển sang stablecoin dường như chưa trở thành hiện thực. Dòng tiền gửi vào ngân hàng Mỹ vẫn tăng gần 400 tỷ USD trong quý gần nhất, đánh dấu quý tăng thứ bảy liên tiếp, đưa tổng tiền gửi lên gần 21 nghìn tỷ USD. Trong khi đó, vốn hóa thị trường stablecoin đã vượt 300 tỷ USD.

Đáng chú ý, lợi nhuận ngành ngân hàng vẫn ở mức kỷ lục: quý 1/2026 đạt 80,5 tỷ USD, với tỷ suất lợi nhuận trên tài sản (ROA) 1,26% - một trong những mức cao nhất trong những năm gần đây. Điều này cho thấy các ngân hàng hoàn toàn có dư địa để tăng lãi suất huy động nếu thực sự lo ngại cạnh tranh, nhưng họ chọn cách vận động hành lang để ngăn cản đối thủ.

Vì lợi ích hệ thống hay bảo vệ đặc quyền?

Các ngân hàng cho rằng họ phải chịu nhiều quy định khắt khe về vốn, thanh khoản, bảo hiểm tiền gửi, nên không thể so sánh lãi suất với các nền tảng tiền mã hóa. Họ cũng nhấn mạnh rủi ro rửa tiền và thiếu giám sát từ stablecoin. Tuy nhiên, lập luận này bị giới vận động hành lang tiền mã hóa bác bỏ, chỉ ra rằng lo ngại về dòng vốn chảy máu là phóng đại, và thực tế dòng tiền gửi vẫn tăng.

Một điểm quan trọng: vai trò của ngân hàng trong cho vay thế chấp và cho vay doanh nghiệp đang suy giảm từ lâu. Các tổ chức phi ngân hàng như Rocket Mortgage, quỹ phòng hộ, công ty tài chính đã chiếm hơn 2/3 thị trường cho vay thế chấp. Ngân hàng không còn là kênh tín dụng chủ đạo như trước, nhưng vẫn dùng lý do này để gây sức ép chính trị.

Hệ quả: Người dùng có thể bị đẩy vào tài sản rủi ro hơn

Nếu Đạo luật Clarity thất bại, hiện trạng theo Đạo luật GENIUS vẫn duy trì: cấm các nhà phát hành stablecoin trả lãi trực tiếp, nhưng để ngỏ cho các sàn giao dịch. Tuy nhiên, nếu các quy định chống né tránh được siết chặt, các chương trình trả thưởng gián tiếp cũng có thể bị chặn. Khi lợi suất stablecoin không còn hấp dẫn, nhà đầu tư có thể tìm đến các tài sản rủi ro hơn như altcoin, DeFi, hoặc chấp nhận biến động mạnh hơn để tìm kiếm lợi nhuận.

Điều này trái ngược với mục tiêu ban đầu của stablecoin là cung cấp một kênh trú ẩn an toàn, ổn định. Nếu không được trả lãi, người nắm giữ stablecoin sẽ phải cân nhắc giữa việc chấp nhận lãi suất âm (do lạm phát) hay chuyển sang các tài sản có rủi ro cao hơn. Điều này có thể làm gia tăng biến động thị trường, thay vì mang lại sự ổn định mà các nhà quản lý mong muốn.

Điều cần theo dõi

Trong ba tuần tới, Thượng viện Mỹ sẽ bỏ phiếu về Đạo luật Clarity. Nếu dự luật không đạt được 60 phiếu thuận, ngành ngân hàng có thể đạt được mục tiêu chặn đứng các quy định mới, nhưng cũng có thể khiến người dùng quay lưng với hệ thống tài chính truyền thống. Nhà giao dịch nên theo dõi chặt chẽ diễn biến này, cùng với các quy định từ cơ quan quản lý về chống né tránh, và phản ứng của thị trường đối với các sàn giao dịch lớn như Coinbase, Kraken. Nếu lợi suất stablecoin bị siết, dòng vốn có thể dịch chuyển sang các tài sản số khác, tạo ra cơ hội nhưng cũng đi kèm rủi ro lớn hơn.